( IÖ5 ) 
’ 3 ) 9» Wanneer de fneeuw de planten altijd alleenlijk tegen de vorst befchermde, 
moest het grootfte gedeelte der planten altijd dood vriezen, in zulke winters, 
5, waarin het, zonder vooraf gefneeuwd te hebben , fterk vroor; en echter bevrie- 
„ zen, gelijk ik in het vervolg zal aantoonen, zelfs bij de flerkfte vorst, zulke 
„ planten niet, die door een of ander gebouw tegen de zon befchermd zijn; 
„ het geen voor deezen het tusfehen de zon en haar in ftaande gebouw is, iiaam* 
,, lijk een befchutfel , verhinderende dat de ftraalen der zonne de bevrozene 
,, declen bij den dag niet ontdoojen, en daardoor haaren ondergang veroorzaaken , 
„ dat zelfde is de fneeuw voor de bevrozene planten: zij befchut dezelve voor het 
,, haar zo nadeelig ontdoojen van haare bevrozene deelen, bij dag; welke ontdoo- 
,, jing, zo zij des nachts daarop weder van eene bevriezing gevolgd wordt, haar 
s, niet dan ten uiterften nadeelig kan vveezen , ja haaren ondergang zoude veroor- 
,, zaaken: eene waarneeming van den Heere rammelet, in z^ntVermischten Otf- 
„ commifihen Abhandlungen y Th.i. S, 171. zal dit nog meer bevestigen : hij zegt, 
„ in den tijd van 47 jaaren nooit een verlies van zo veele gew’asfen beleefd te heb- 
,, ben, als in den winter van het jaar 1763; en in dat jaar waren veele gewasfen 
„ bevrozen, die echter ia de bekende harde winters van de jaaren 1709 en i74obe- 
3, houden gebleven waren , aangezien in dien winter geen fneeu w gevallen was, in den 
5, nacht fterk gevroren , doch bij den dag de zon gefchenen had ; daaruit trekt hij 
,, het befluit, dat nooit het gebrek aan fneeuw zo zeer de oorzaak van het uitgaan 
„ van veele planten geweest is, als wel de warme zonnefchijn bij den dag, waar- 
„ door de gewasfen ontdooid werden, terwijl de fappen in den volgenden nacliC 
3, weder bevroren, en de fapvaten ftuk borden, waardoor het derven van veelen, 
3, anders duurzaame gewasfen, veroorzaakt werd — derham heeft lang te voo* 
,, ren zulks beweerd , en , (gelijk milet ook zegt,) de fchade welken de hoornen , 
3, en planten in den winter van den jaare 1709 leeden, was meer der zonne dan 
„ den vorst toctefchrijven: zo dikwijls men een verllag leest van verwoestingen 
„ door koude winters in den bloemtuin veroorzaakt , vindt men er altijd tevens bij 
,, gemeld, dat de zen bij den dag fterk gefchenen had.*’ 
(’r vervolg op de volgende bladz,') 
',y Dat de vorst dan eerst fchadelijk is, wanneer zij reeds in de vroege herfst, of eerst ora. 
trent de maand Maart en Jaater , invalt, aangezien als dan de zomieftraalen reeds krachtig 
„ genoeg zijn om de bevrozene planten bij dag fpoedig te ontdoojen, en in de Lentemaanden 
de fappen reeds weder aan het klimmen zijn : als dan heeft dezelfde verkouding plaats als dieom- 
,, trent de nachtkoude plaats heeft; naamlijk dat als dan de afwisfelende koude van den nacht, 
,, met de warmte der zonne bij den dag, de planten geheel bederven derhalven hebben 
9, gemelde Heereu zig eigenlijk niet duidelijk genoeg uitgedruku” 
L 
