45*4 De Aquatilibus, 
duplices , {lim 7 {encleletM cofiriHdt.Gillim uero quadrUflicis fi admhuit,) Ariftot. Fel eius colleflim 
inteftinis commimim eft,Ariflot. Vnicum ei inteftinum eflereda extenfum audire memini; 
quod fi ueru eft, miror Sd ueteres SC recentioreshoc tacuifle, Fel habet a iecore femotu, Vuou 
tonus, Inmari Tyrrheno xiphiarnauicularUmmagnitudinemaequant:quorutn,duinnatant, 
tertia fere corporis pars firpra mare eminens fertur.tit Strabo author eft. Crebro delphini ma« 
cnitudinem excedunt, Maflarius. Ge.Fabricius effigiem gladij ad fteleton delineati ad me mi 
fit,cuius longitudinem fuiile fcribitpedes uigirtti,Iatitudine tres.roftri per fe^pedes fex cum tti. 
bus quadrantibus. Xiphiam Ariftoteles habere aitroftri partem inferiorem paruam : fuperio. 
rem magnam.reliquo corpori longitudine a:qualem,oiream.hoc Sifi^©" uocari, id eft gladium, 
dentibus carere, Athenaeus. In ipfis quidem Ariftotelis qui extant libris, haec de gladio prodita i» 
non reperio : necp uerum fortaiiis eft quod de roftri longitudine fcribitur, v Ji Hmlmifiin isUdit, 
^jj,jj,,'’OTj,iy'?A««a/'nSi(tiytW.Rondeletiuspifcem hunc aliquando decem cubitorum magnitudine 
attingere dicit in mari ad Narbonen.iarouinciara, maxilla fuperioread duorum cubitorum Ion* 
gitudinem accedente. In pitSura uerd quam proponit, maxilla eadem (fi a mucrone ad oculum 
ufcp Si interiorem oris angulum menaris) paulo tmnus (cauda dempta ) quam tertiam totius Ion 
gittidinis partem explet; (quam proportione in illa qtiotp icone, quam Bellonij fcriptis appofui, 
obferuatam deprehendi: &( ferme in illa etiam,quam ad feeleton fatSam Ge.Fabricius ad me de- 
dit, ) fi uerd accuratius confidercs,ita fe habet maxilla fuperidr ad totam longitudinem,Uttria ad 
decenninferior uerd ( in Rondelettj icone, fimiliter j mucrone eius ad angulum oris intetierftn 
fumpta menfura) ut unum ad decem. ^ Rerum quidem,non ibldm animalium,fimulacra inefle !• 
mari,licet intelligere intuefibus uua,gladiS,ftrras,Plin. Oppianus cognomi- 
nat,hoc eftuere a gladij fmilitudineflc ditftos. ^ Xiphia; gladium Oppianus aitacutiorem ferro 
exiftere,cuius horribilem mucronem haudqtiaquam durus lapis ferre polsit, netp priufquam fpi 
culo transfixerit, quidqua comedit. Idem^ fcribit, extintfto pifce, fimul etia corrumpi gladium, 
armacB una cum domino extingui, & deinde os manereinefScax,netpcum eo quidquam effici 
poire.Ego tamen cum ad portum Monoeci Herculis, a pifce huius gladij iam abfcifsi robur ten. 
tarem, dura faxa mucrone excauabam, Gillitis. Sed ipfos Oppiani uerfus recitemus aliquot 
fuper hac re,ttim qtidd perelegantes funt,tum ut Maflarij lapfus, quipaftinacam Si gladium in- 
uicem pugnare ex hoc locoalleruiqredarguatur. ^ ^ 
t^vydvt TiSios K^iiengftiTff 7W oiiigflc rviws IyKet7\ff»wt/,vnq£w(/ J* 
4>Kiryeu/in/ji?sS icd«tiKVT& . Oi/ x«V<v K^vawra^ u^sdirmri&' «xsaxlar 
oidi (t«a« stgt* Titutt hil®' «VTsSaatt. To»« «' SxfAl/HS 7t ««i T’if »«j_ 
T(vy«yi d’ tx niixi if(i «vg xc n oaMat"? <»,8C reliqua, 
Gladij qui in Iftro capiuntur ( inquit Aelianus de animalibus lib.14. cap. ij. ) conuenientiisi. 
mum nomen habent.cum enim omni reliqua corpore terteri funt Si tatSu mites : tum dentes eo- 
rum nec admodum curui, necp immanes fpedantur : tau cdtyns «> ei •mcrns { alias mcrm ) <rx»ai«, 
eiA «Telwas i/si/. {Athenxm exArifloteli dentes omnino eis ntgtis,ut S^ondeleiius uerifimile ejl materit 
omnem px dentiius cedere deluerat, in talem tanmm^gladhm ejfe conjumptamsjicut in ruminantilus cornutis 
padrufedilus fuperioris maxilU dentes primores dejmt,in cornua nimirum maceria eorum translata. Alhettus 4* 
maxillam inferiorem huius fifcts dentatamfacic.) nec fic horret fpina in dorfo quemadmodum delphi- 
norum,nec in cauda : fed quod magnam uel audientium uel uidentium admirauonem moueat, 
fub ipfis naribus , qua refpirant ( atpifces aut non rejpirant, aut non per nares) Si aqua ad branchias eis 
influit ac refluit,in mucronem roftrum procedit,& retSum porrigitur,fenfimcfi & leniter in lon- 
gitudinem K crafsitudinem augetur : Sidum ad cetaceam magnitudinem peruenit, illius etiatn 
mucro tandem uel triremis roftro comparari poteft.netymodocum cibi inopia urgetur mucro- 
nati roftri incurfu pifces interficit ateg exeft , fed etiam maxima cete propellit Si ulcifeinir, non 
quidem armis ex ferro confc(ftis,fed natura comparatistutij qui magnitudine proceflerunt,con 
tra nauem mucronem in eam defigentes , uenire audeant. Quidam gloriantur fe fpetSauifle na- 
uem Bithynicam iniitus exuaiftam.ut carina eius iam uetuftate fathifeens relarciretur,at^incay» 
Gladij caput affixum infpexiffetcuius, cum in nauem mucronem fuum defixilfet. Si nullis uiri» 
bus ipfum retrahere quiuilfeqcorpus quidem reliquum a ceruice auulfum fuerit ; roftru uerd in- 
fixum,ut a principio inhteferat.remanferit.Hadenus Aelianus : qtft maxillam huius pifeis p/jiun 
appcllat,his uerbis,as«fw or esplui « •fiitii,Sic, quamobrem libro 9.cap. 40. mendum efle apparet. 
In qua parte ( inquit ) infitam uim habeat prxclare neuit qtiodtj animal, cuius SC cum infid/as fa 
cit,Sf cum fe defendit, fiducia nititur.Itaqt gladius pifeis pinna (Tsr^jt/yi, lego t» id eft ma- 
xilla ) tanqtiam gladio,unde Si nomen uaxit,ad fe defendendum utitur. Paftinaca aculeo fe tues 
tur.murtena dentibus. Hunc pifcem uidi mortuum integrum SC manibus contretSaui. eft au- 
tem praepinguis, adipem in dorfo habet inflar porci, Albertus. Et alibi. Pellem habet delphi 
ni,8C formam fttirionistnifi quod pellis plana eft,non afpera ; Si ubi finitur ad caudam, paulatim 60 
terminatur in gracilitatem, tum flatim quali ablciffo corpori infigitur cauda lata 8( bifurca. Dici- 
tur autemgladius,quia nafus ( maxilla ftiperior) eius longus eft, ultra cubitum cum dimidio,8i 
diretSe 
