5*80 
DE 
De Aquatilibus. 
LOLIGINE MAGNA, TEVTHO GRAE# 
COR.VM, LOLIO GA2AE, RO N D E L E T I V S* 
Infunt huic capti cmunia quxdam utri^yusl ptius triplici loliginu 
Fig«rrf. 
Ibidem^ 
® RIVJQVAMad loliginum hiftonamiiemamus, de nominibus ■rttfl/s j(pce 
reuthiitet^u j| qyfcj dicendum^ne nominum uarieras rerum cogniriont obftare pofsit. Ariftoteles !i» 
JtmniitgSu i 4 .dehift.aniraal magnitudine differre rcn'pfi't,ut'ni/fl«' mas 
dinecrfigura. lorcs minorcs.Sunth^ceiusuerba.Ta;(/7iv^»s^a)i/ oJ nv^oi KseT^if/A*» i-Ttimhv 
crpamjuo^ M^dfs.yiyw^TTuy^^xguTTt^n Teuthidibiis mulco maiores funt teuthi, quippe qui 
teuthi-effi -ge= cubita quincp excrefcanc, Athenccus ex Ariftotele cum de tcuthide dixiifetjfubdidit : o to 
jJb^lde^i Atetithide magnitudine fola teuthus dif» 
anim.cap.tJ ‘ fert.-accrefcit autem ad tres palmos maiores. Veruntamen parui etiam funt teuthi. Arifioteles:^ 
o%' Tfl dhtYpT^nvSwiJ.Eii etiam partium teuthorum genus. Vides hic-^Tiv&iJ^eep 
l'n magnitudine difcrimen.Prsterea '?§^'nvSwp alios magnos, alios paruos eife, lam uerd figura es 
tiam differre 'TKsnvIjid^usu^Ssnviis docet idem Ariftot, &icc<pi^V(7iiPi'^^hnx’n ’^''nvU(/loipoi'nv» 
Sot.TrAxTVTt^sp y«^ •» oft/ ‘nvSSp.tTi <fi kvkAw wfi^vyix «ttcu/ ^ -n kvt®'. </i 'nv^lc/lt tAtffl-sc 
cvp.tsiATnAixyiop (3c«7-tj> « Figura a teuthidibus diisident teuthi. pars enim teuthoru quae exit 
in acutum,]ador eft. Prtetcrca pinnula totam aluum ( totum alueumi Ga^a ) ambiunt , quae in teu» 
thide funt minores, ( \ihxo^oyGrace,gen.neutrO:,quod refeYenduuidetur potius ad 'n d^v quam ad pinnas, quan^ 
quam Gai^a ad pinnulas retulit Jjis uerbisicnm in lolligine partem aliquam relinquant . ) Pelagius uerd eft teu 5® 
Li&. 4 .[lfprfrt. thLis^ueluti bC teuthis.Et alio in lOco Ariftdteles de mollibus loqucns : Pi^<^vyt9y (/ClyjsaiTTKVTvcTmi» 
TKXVxAeoTrl&sT) xvTsj.tvcp t/t' frijjuu'^<)p^9y ^ ykyxf^i^fJTivdiey.dLji 
tAct-^affjV^ USthifjSj^cu. •nv^iJi^^TsktiMnqdy tt tSip &j(»OT,tcs« ov cit a-HTsica^ii^ ci 7nlv7n<As : 
yka-^H^yyStjiQy^x^ ov kvkT^co djg: artevToj. Pinnam habent Omnia haec aluum ambientem,quf quidem 
in alijs iund^a continua^ eft,atq? etiam inmagnis teuthistminores aute qute teuthides nominan* 
tur,latiorehabenr,& non anguiiam iielutihabentfepix &;! polypi, non totam aluum ambientem, 
fed a medio initium fumcntem.Hac natant Sd fe dirigunt, ut anes caudapennis condita. Rurfus 
, hic habes tciJthosmagnos,ut a paruisdircernant,8dteuthidasparuas,earu^ a teuthis differentia. 
His declaratis, quibus nominibus u^-nvldy ueteres Latini exprefferint, inquirendum. 
bulo p/imwitjtGsza 711/5« \o\ios,r\v^iJ^«^ loliginesinterpretatus eft. Atloli-j uocabulo nullus ueieriim Latino» 4® 
nusiftumi-as!. rum,quod rciam,ufus eft. Ideo nome hoc a Gaza facflum fuiffe perfpicuitatis gratia indico, Ete» 
d‘u lohginscon nim fi eodem, loliginis fciltcet nomine Ttv^iJ^x nv^cy exprefsitTet, incertam obfcuram^ inter* 
umu. pretationemreddidiffet.PJiniusquemT^^Sof/uocauitAriftoteleSjIoliginemLaunedixit.Qiiaee* 
nim Ariftoteles TS^inv^uy dixit:Uyvov'nU^(6 Tr^nTTHyyoiyn niyc^i^jyiyvQvrULdi o-uTricu 
Lib.^.cap. jo. j(Qs:Plinius fi'c conucrtit:Tn nofiro mari loligines quinum cubitoru capiuntur/epiae binum. Ali* 
Ariftoteles Tti/S/Za? dixic,Plimusetiamloligines interpretatuseft. A^</^ff-N5^^ca(^«Ttv9(- 
’ ‘ </liSnis<ny&yiX(rvyi7ri7TAiyytSb/cu^-7vcsbytK7KHdiyK57rAwrKVKsi(pxiiyb7li}<raeji<SiTetv7iK^vMi?<!Xisviov7%s^KV* 
tib. 9 . cap.it. Pjinius:Scpiar Sd loligines coeunt linguis componentes inter fe brachia, ed in contrsriu nan* 
tcs.Ex quibus efficitur, ut interim maculam unam deleamus , pro legendum effe d)(yvovm uel 
rtvsiA, omnia dy^mv'mt. Idem cofirmat ipfe contextus bC Gaztc interpretatio. Hi^ddam ex Athenio Iib. 7 . fo 
mollia. mollia omnia nominata fuilfe.MscA«xifl:,inquit,Hp:A«7Ta'7KTii/5a;cr». Quare cum Plinius 
bC ueteres alij loliginem dixerint, eodem nomine femper utemur. Dicemus^ aliam loligineeffe 
magnamjaliam paruam,illud^ inter has diferimeneffe quod Ariftoteles explicauir. 
Loligo igitur magna, quae 7^1/5« recfte dicitur,ea eft quain calamar noftri uocant,a theca? feri» 
ptorix ( quam calamarium milgb nominant ) fimilitiidineifiue quod in ca reperiantur, quJE ad feribeft 
dumneceifaria funt, uidelicet atramentum Stf gladiolus, qui altera parte cultrum, altera calamum 
fiue pennam refert, minime ucrb ofsicula duo ut quidam {Grammaticm aliquis in Tromptuario lingua 
Z.rfr.) impudenter contra cw-n-^lxy fcripferunt, quorum alter cultri, alter calami loco fit. Prouin* 
ciales tothena corrupto nomine pro teucho uocant, Baionenfes cornetz bC corniches magnam 
loIiginemR parua dtftinguentes. 
Pifeis eft pelagius, gregalis, ex mollium genere, pedibus, promufeidibus, capite, oculis, ore, 
lingua, fiftula, partibus internis quibufdamjcoeundi modo,fepi^ fimilis. His uerd difsidet.Cor* 
porc 
A B 
