De Lupo. Lib.IIlL 
Ha funt a iteteribus oinhibus tradita lupi' nota , qua cum prater gentium fere omnium ap- A 
pellationcs maxime confentientcs.Iupo nofiro appofirifsimc conuenianqnos lupum uerum ex. 
*'*^FwrU«?amcn qui Ibiige fecus exiftimarint. Nam ali) lupum eum efle tradiderunt, qui nunc tiipi» no» rft 
fturiouocatur, quod lupus Tyberinus longe omnium pifcium apud Romanos cfletlaudatifsi./bir»* 
mus Kis maxime qui interduos pontes caperetur. Cuiufmodi cum fitnuncfturio, omnium fci. 
iicet'oifciUfflqml“““°*'‘*’“* menfis apponuntur prjftantifsimus, eum lupum ueterum dici opor 
tere Sed quam uana futilis^ fitharc ratio, nemo non uidet. Sic enim quicuntj inTyberi delica, 
tifsimi optimi^ eiTent pifccs,lupi dici poffent.Praterea notautriufcp ualde inter fe pugnant. lu= 
j, pus enimfquamofus eftjiVurio minimedupus carniuorus uoracifsimuseft,fturio autem mini. 
** me Sed h*c quia nota funt, longiore probatione non egent. 
Probabilior eft,falfa tamen eorum fententia, qui lupum efle arbitratur quem Latini lucium, Konefl Iiicitit. 
Galli brochet appellant, uocis flgnificatione inhimc errorem indubii , quia Lucius quafi Av*©*, 
id ell,Iupusdicatur;eftenim lucius etiam uoracifsimus. Sed hoc intereft; quod lupus marinus 
fit pifeiSj^iut fi influuijs reperiatur,huc ex mari fubicrit , teftibus Ariftotele, Galeno , AthettKOj 
Plihio,csteriscp omnibus ueteribus.Lucius uerd fluuiatilis eft,paluftris SC lacufiris. 
Nonnulli quastrodasuulgusuocaqcenfucrutlupos effemaculatos'. Quam opinionem duo 
maxime fallam elle arguunt. Nam trobla uulgd dibiatde his enim h!c loquimur)in Tyberijpra. 
feriim inter duos pOntes non capiuntur : fed harum copiam maximam » fuburbarti amnes omni ™’ 
tempore fuggerunqut ex Reatinis, Sublaqucanisc[j,8(; ipfo T yburtino amne quotidie uidentur. 
Deinde tro(Sa in fluuijs fontibuscp tantum capiiHr,4»gidioribus^ locis gaudet, At lupus in ma. 
ri SC marinis ftagnis degiqfrigoris^ iniuriam uchcmenter pertimefcit, adeo ut pra frigore emo 
riatur,quemadmodum iara didum eft.Quarcrefutatis his ad lupum uerum quem oculis fubtjci. 
mus,reuertamur. . 
Galenus alimentum qiiod ex pelagifs lupis proiietiit , fanguincm ait conllflentia tenuiorem F 
gignere,quam quod ex pedcftribus animalibus prouenit,aded ut non copiose nutriat, Sb celeri» Li* ■ 3- 
usdifcutiatur.EtapudAthenaum Hiceiius,A«ff««dIi-ii\lj(yAsiB’in, i(^sotAv3J3o.Ji«. Qiiumuterumf^"**- 
gerit deterior eft, contra carerorum pifcium naturam. Qui in Agathenfi portu capiuntur, alijs 
fiint candidiorcSjiit diiierfi pifces efle uideantur, non colore foIum,fed etiam fapore ; funt enim 
jo hi laxiore Sb molliore carne,fapore minus grato. 
Apud Miletum Afia ciuitatem maximos SC plurimos fuiflc lupos, author eft Suidas (ex E 
JlofhMts d'cWM/e)propter ftagnum influens inmaretgaudet enim hic pifcis aqua dulci, unde La. h. uAnaVlv 
brax Mileilus prouerbio in ftolidum SC auidum dicebatur, quia pifcis lato eft oris ridu , ob id e= Ir/iw. 
fcam totam una cum hamo ferreo faucibus corripit, qua de caufa facile capitur. Ariftophincs ta- Uho r. 
men apud AthenaUmlabraca pifcem fapientifsimum appellat: Aifjxj o 'mvTicy i^vxy G$«7kt©'. , 
Obaftumfortaffe.quoutfeferUet.utitur.Plinius ex OuiiJiofcribit, Lupiim pflcem rete circun.^®' 
datum arenas arare cauda, atq; ita conditum tranfire rete.Idem cecinit C5ppianus: ti6, 3 . i».™. 
iCliytxs,itvT ‘OrUi/vLj 
i.Kf^tvBn.luurti VTrniofXi fUUTtcyvor K&yStjf©' xvraS 
Luporiim optimi' funt pelagij:his fuccedunt qui m mannis ftagnis, tum qui in oftqs flummS j 
capiunturjpoftremo flLunatiles;humfdiore enim excremento redundant.Omnium mfaluberri* 
mi funt, qui m Tyberi inter duos pontes, qui circa Arelatem , aut in portu Mafsflix aluntur. iHic 
enim luto, fordibusjftercoribus^pifciculis^ exhis alitis nutriuntur., Hinc conflat ueteres no fem 
per qusc falubria,fed quse gul« tantum palato^ lenocinarentur probaife, qui lupum inter duos 
pontes iadatum tot laudibus efFerebaht.Eadem ratione uituperandi funt cyprini , qui Lugduni 
in Arari capiuntur : cum contra uulgus imperitum eos multum praeferatijs, qui procul ab urbe cypriniinArd 
in pura aqua dcgunt.Qiiocirca exuiefiUs ratiOne,Ibcis^ in quibus pifces degunt , fucci probitas «• 
uel improbitas colligenda eft, ut rc(fte docet Galenus. Lupus elixus in aceto 5C lure albo febrici- 
tantibus conuenit, fanis etiam aifus in craticula. Hepar aftiim 6^ mali arantij fucco conditum, de* ** 
licatifsimum eft: quod neqj galli gallinacei,nec^ anferis hepati tantopere a ueteribus celebrato ce 
dat. Sunt etiam luporum m Taei>ji,qua? etiam Botargues uulgus liocat» 
Lapides,qui in capite inueniunturi aduerfiis nephritidem conferre creduntur , qticmadmo» 
dum multorum aliorum pifcium lapides.cuius rei cati^m efle arbitror, non cxcum aliquem ho= 
rum lapidum efFccftum,fed grauitatem tantum, a qua deprimitur renum calculus, }/ ^. j 
Hoc poftremoloco non inutile fuerit locum Plirtij lib. $h cap. 8. expendifle. Foroiidienfes, Apualycojia^i 
mqitit, pifcem ex qiib garum faciunt, lupum appellant. SufpicorPlinium non intellexiile exim mus Plinio eti* 
po, de quo hoc capite diximus, garum fieri: fed cum ex aphyis garum confici folitum dixiftet, amlupus. 
fubiunxic a Foroiulienfibus fieri etiam expiiciculo , qui inter aphyas numeratur, dC encrafteho* 
66 ^'^siiocatiTr,iiel lycoftomus ab oris fciirura:ut docuimus cumdepifciculisageremtis, ut quealij 
lycoftomumjhic Plinius lupum nuncuparim 
