Vii. 
1014 De Aquatilibus. 
DE COLIA SEV SCOMBRO MINORE, I D E'Mi 
Julius ejl T^ndeletij Colias maior, de quo in C. Elemento jcripjimus. 
A Collas GrEecis,ab aue eiufdcm nominis Cquam noilri uocant un Gay)clidus efiiquod eius h 
tera Coliac auis modo,iTiultis coloribus uariegara cpnljriciantur. Porro Lcmnij, minores Scom» 
brosuulgo Colias (arcoliosj nominant, quemadmodum £C Tafsi, (T^ayly) Samothraces dC Im« 
bri, c/iB^W/.) Verum quid inter Scombrum BCCotiam interfit, nihil aliud obieruari polTeputo, 
quam quod Colias magis paruus lit,quoprxciptiefaIitouti folenti Scomber uerd paulo maior. 
Aiebant autem quidam Lemni) indigenae (dum ab eis Icifcitarer, quid Colias eifetjColiam idem 
cum Scombro non efleifed quum nullam uiderem notam, qua utruq? diftingtiere polTem, totam 
in magnitudine pofui differentia. Mafsilia Cogniol {Gillius jcrihh Co^uiol)nommat. Dixerim itaqi 
libenter Coliampifcem Scombrorum pufillorum generis elTe, modduulgi calculis adftipulcr; 
Hicefio tamen in hoc refragor, quiScombrii Colia minorem affirmat. HtecBellonius:qui&ir> 
Lacerto fupra;Genuenfes (inquit)quoddam Scombri genus uulgd Lacertum uocant, cuius ter. 
gus multo magis quam alijs Scombris tiirct, SC ueniereft uariegatus ; quem reuera Coliam efle 
Scombrini corporis paruitate liquet, 
COROLtARIVM, 
H Horatius Sermonum i.8.pifcem Ibertim uidetur pro fcombro dixilTc.His miftu itis efl oleo 
quod prima Venafri Prefsitcella , garo de fuccispifeis Iberi, Vino, &c, Acronglolfcgral 
phuspraterit. Scombri funt qui & modo fcombriappel!antur,Mairarius Venetus/ ^Scom=,» 
briini Romani Lacerta uocant, louius. Scombrum arbitrer effeex genere lacertorum; Lio-u. * 
res&NcapoIitanitiocantlacertumtMafsilienfes Auriolum:Pari.!tenfesIVlacareu,Gillius. Au 
rioli nomen, uel a menfe Aprili faeffum eft,ut Rondeletius indicauuel ab oculis aureis. Qui. 
dam ex thynnorum genere eife feribit : non fatis bene, quanquam multa conueniant. Hilpa- 
nicLim eius nomen audio effealacheiquo etiam pro alece utantur. Mafsilienfes tamen clupeam, 
halachiam uocant.cui fimilis eft harengus pifeis a quibusdam no retffe halec didus Latine.Roii 
deletius cauallo Hifpanicum fcombri nomen profert, f Vt Gallice Maquereau hic pifeis dicit: 
fic Anglice,ii:)«tterel,(}Dacrcl:&: Germanice ilDcErclI, uel (©«hiU, Vocatur &:in Norue 
gia <?D4CC<trcl,&: in lacu Suerinenii (^4criU, pifeis harengo maior aliquanto.ut aiunt; per to. 
tum corpus tranfuerfrs lineis ( latitudine pennae) diucrfi coIoris,fufci,ca:rulei,candicantis,diftin . o 
flus, ego hunc nonalium a fcombro elTcputo. f^Alius eft fluuiatilis pifeis apud inferiores Ger.’ * 
manos alicubi fimiliterdidusernfOdcrtf&alionomineTStfltfifc!): quem aliqui longe decepti 
uerum Luciu eife putarunt. Vide fupra in Corollario de Lucio A. ego capitoni flutiiatili cogna., 
tumeircfufpicor,eumqui TStrtrflfd; alibi nominatur, &c. cuius in operis fine iconem dabo. 
Macarellum Alberius nominat, Arnoldus VillanouanusMaqucrellum.CarfarScaligernomen 
GrKCK originis efle iudicannec pltira.qudd lt(*it>ide<M pifeiii ulli uocari debenqeos quos ucteres 
opfophagi deos uorartmt,ficappe;iabimus,nontanquaipfos(i«i((!e«!',«M’<;;(.aiureiiii'7wscsv!j,,rt/«3 
ttWas«"7lr.red ad eam prairogatiuam f ombri nonpcruenertmt , niflin Mucis regionibus forte, 
ut Eleufmiaci.quare Gallicam a Bellonio indicatam etymologiam potius receperim ; nifi quis I 
Germanis ad Gallos translatum malit: ut alia multa, fortafsis autem Germani fic nominauerint 4,0 
hunc pifcem a macritudine.macrum enim noftri qtiocp muger appellant, in Occano enim du. 
rior flcciorcp capitur, 8 l oh id deicrior,hicpifcis,quaminplerifcpmcditcrraneilocis. f Alhcr. 
tus Rodez pifce,nefcio cuius lingu^ uocabulo didum,intcrprctatur fcombrum. f Coliam Bcl. 
lonij fcombro minorem,6d fitie3etate,fiueeiiam fpecie ab eo diffcrcntem,fcombroadiunximus. 
Rondeletius fuum coliam fcombro maiorem facit: uicrcptamcnMarsilia: Colia pifcem Coguiol 
uocari feribit. ° 
8 Hifpani^ cetarias fcombris replent,thynnis non commeantibus, Plinius: Malfarius interpre 
tatur, propterea quod thunni ad ea loca non commeant. Hermippus ex Hcllefpcnto iubet 
fcombros peti. De Scombrar/aHifpanici maris infula, circa quam fcombri abundant, lene in- 
fraiiiH.a. Scombriin Oceano Britannico ingentes funt, utSLrhoir.bi. in Adriaticouterque 
paruus.Exifiimarit autem aliquisin minore maris ambitu frequentes praedas exerceri:non ergd^ 
crefccrc.Vlxad Tergefieac proximum finum comparent fccmbri:atc[!i!licbcapiutur.inOc«, 
nilaxitatefuga mcram,mora parit incrementum, itaque grandefccre, quia non capiantur, Ca:. 
far Scaligcr. De migratione eorum in Pontum dicetur infra in C, Scombros &' Mauritania, 
Bmtica^ SC Carteia ex Oceano intrantes capiunqPlinius. 
Scombri pifccs funt paruis thunnis fimiics,SchoIiaflcs Ariftophanis, Minores qua'mco. 
lite, Hicef us. n itii/xxfn , 01 -n HSiftixi/ ( lego Dorica dialetflo pro usAmy ) 
irm,t(£a trH9'i.f’jia(<,iTij™SiiuK'Aia(/(lego rip J™*tif<iip)j.E(t«'oraV,Epicharmus.f Scombris in aquis eil 
fulphurcuscolor,extraquicmtcris,PIinius. Sulfureus amem color quali,s (it, ipfc explicat li.jg. 
Fplmina Sifulgura (inquit) fulfuris odorem habent, aclnx ipfa cortimAiifurea ell.f Samum' piC 
fcem quendam Rondeletius uocat , roftro & priore capitis pane acubus fimilcm; pefleriore ue- 
ro,tit &: carnis fubftantia, fcombris. Vide in Lacerto, Memini fccm.btu uidere derfo toto ptil. 
chre 
