,r 
DeSpofis^ijs. Lib.IIIL 
eius Graecum non inuenio aliud quam cmiy^®' • pro inftrumchto uerd piflorio ^icipls & vanrjf 
ifis apud Pollucem legitur. Pterygium ophthalmicum in mentione alcyonij Diofcorides libro nhfcoridif 
quinto memorat, his uerbis: nstvi/M o^Sa^i^ixxScuriyy^imi^xel/cyainii/iiK^TrviMiciK, 
Vetus interpres Serapionis , unguis oculi fimile elTe transfert : SC eum imitatus Mar. 
cellus Vergilius, concreti in hominis oculo Unguis fpccie. atqui unguis in oculo haud fcio 
qusnam figura dici p6fsit:quid'ue in eo alcyohioautlpongis fimile. Pinntils oculorum aut 
” fpongis fimile , Ruellius ; pterygio in ocUlo , Cornarius. ego penicillo oculario trahftukrim; 
quanuis locum alium oftendere non poiTum, ubi pterygium penicillum fignificet. fed res ipfa 
itainterpretari fuadet, nempe altera quoque ad fpongiam fitnllitudo, dC qus fequituj epexege^ 
IO fis mvfiii -n mhiiHy/oif. Galenus pterygtj mentione omifla , figura longiore efie dixit, fuht au= 
tem SC penicilli oblongi. Recentiores quidam Grsci pro penicillo xylofpOngium dixerunt. 
Vide inferius in H. a. Rondeletius penicillum UOcare uoluitteftaceum quoddamgemi5,&:c. 
afimilitudinefrondisetubuloprominentis.idexhibuimusfuprapag.SiS, . 
Qua in genere illo fpifib prtedurat funt atque afpera:, nomine ■jptcyot tid cfti hirci) nuncupan 
tur, Ariftoteles. SpiiTum ac prtedurum Si alpctum , tragos uocatui: , -Plinius. Nos hircofas 
dicere pdfTumus ab afperitate,IfidorUs. . . 
Genus aliud eft aplyflas. Ut Aeneas: fubauditur enini ii!ro;)},^,marculinum. quanquam non 
proprie fpongia eft , ut fupra indicauimUs 4 ubi fenfu fpongias carere aftruximus , & Ariftotelis 
quteda de aplyfijs uerba perpendimUs. esj «Mi xaMSoip «^o<ii*s(in aeeufandi cafu plu:. 
io rali)}'M5;50’ni(iii(/7;SiaB-oj^«o. ^ mox •,(/lixJ'Hhsiil'ismii 4 k-aiivinxm&s cs^icariyYivs. quibus uerbis ap> 
paret eum ne nomen quidem fpongiarum (propfie) eis attribuere ; tahquam genere proximo 
prorfus diuerfo : Si te ipfa quoqiie , ut diximus diftinguit , aplyfijs fenfum aliquem ( omnium 
confefsione) attribuens, quem fpongijs negat. SenfUm aplyfias habere ( inquit) diiiquc uiuerc 
inter omnes prtecipue conuenit. coghofcipra: t fpongijs eo facile po& 
funt documento, quod cum illtc albicent limo fubfidente, ( dum Uuamur,) ipfi femper nigriorem 
oftendunt, ( Albertus addit, dum funt in aqualimofa: extraiSi autem SC ficcati fiunt coloris fer= 
me cinerei ad luteum declinantis.) Pefsimum omnium gemis eft earum, qliac aplyfi^ uocan- 
tur, quia elui non polTunt: in quibtts maxirnx funt fiftute , Si reliqua denfitas fpilfa , Plinius ex 
Ariftotele. Theophraftus hiftorte plantarum libro quarto ad tinem capitis fCptimi. Qticc m 
jo mari mediterraneo ( inquit) nafcuntur ftirpes , enumeraw iam fuht. fpongia enim&aplyfis 
lego quanquam Gaza hoc non ammaduer» 
tit ) ac fi quid eiufmodi eft, diucrfam naturam fortiuntur. Albertus cUm Ariftotelis ^ aply. 
fijs uerba recitafleqfubdit: Hoc genus eft quod abundat in maribus noftris Flandria; Si Germa. 
nixi&imouetur fecundum locum , dilatatione 8^ conftritftione : Si ctlm tollitur ab aqua , inania 
me iiidetur; aqute redditum, paulo poft iterum uiuit SC monetur. Vctum hoC cum abfolutum 
uiuat fpongiarum generis efle non poteft. nam fi aplyfias folutus eflct , hanc eius imprimis a 
CKteris differentiam Ariftoteles docere debuiflet. Plura de maffa illa informi , qus in aqua dila. 
tatur tantum Si conftringitur , diximus fupra in Corollario Leporis matini A. pagina f 66. 
Aureum uellus eft animal marinum ficiit fpongia , SC de fpongiarum genere, fed rarius eft Aareamaete 
Si mollius ad modum Ian$, SC lartUgO eius in auti fplendorem conuertitur,8i dilatatur, « 
^ prolongatur ficut uellus : SC dum eft in mari mouetur motu contracftionis , Si dilatatimis fi. 
rat fpongia, Si raro inuenitur. Tamen hoc inuentum in Phrygia , cum eMitit bellum f roia= 
num^intfr Gr^cos SC Phrygios , ficut dicit Dares Phrygius in hiftoria Troiana, All^rtus. 
Sed hoc etiam genus eadem ratione , qua proxime mafiam illam informem aplyfiam elie nc 
eauimus, fpongiarum generis elfe non poteft; SC forte nihil omnino tale in mari repentur .nam 
quod rarum elfe tradita: molle,ab Achillea fpongia forfitan fumptum eft: quod lanam aurei co> 
ioris €1 adferibit, aPinnai . r i 
Germani e fportgijs qUafdam Uocant jS4bf4)Wum, id eft balneatorias, rnaximasputo, qui« 
bus in balneis infidere folent iiUbedlliorCs. tantae funt ut una apud nos drachmis fcptenis,aut 
etiam maioris i«neat. 86 1ktepf|'cbi(rttm , d ftrumis gutturis , quae his crematis ( « d‘cenius m 
^ a ) curari folent : quxcuhque fcilicet Uofidum purga» calcuhs adhuc refer» 
ras fimpliciter uel fctlic S 4 )n.iim/ 3 r 6 bc Q^wiiin. Aliquietiam f tlefcbtvun. 
appellant id eft Feltrias fpongias, (a lana Feltria ctafsiore 86 ad pileos intricari folita a pilopoe» 
il) tragos nimirum , afperos , illotos , quales pharmacopolis uenduntur propter lapides qUo 
continfnt.Iirdcmahquandoadferuntur fpohgfe qitedam immaturte,illo»,meanbmo^ 
bus nlenis 86c ‘QiitevfFe aumiT). Licebit etiam fexus uocabulis eas diftmguere , (iOcnniC 
contrario modo nomina fexus eis accommo- 
dare uidentur. Bulud Turcicum fpong» nornen eft. His addere libuit tabe lam * 
fpongiarum, qute fpecies earum omnes cum differentqs ftaum ob oculos pona , 
io Ic, Plinio, Diofeoride. ^ 
. ’ ;■ "fs 
h^P ■! 
E:M 
!’ '■ ..I ) J 
•i’^i 3 
vfl-i-l 
;• n J 
‘f 
V 
fS. 
