DeTrutcis. Lib.IIII. 
1199 
FuifTecH^) Salmones flimiatiles 6C mannos indicant Plmrj uerba libro ^.capj?. In Aquita- Salmo proprii 
nia Salmo flutiiatilis marinis omnibus prsefertur, Qiu Plinij locus duplicem fenfum haberepo» 
tcftjUt Salmo fluuiatilis marinis Salmonibus praeferatur : de ijs enim pifeibus loquitur Plinius, 
qui pro locorum uariccate principatum obtineant, uel ut Salmo fluuiatilis marinis omnibus pr^=a 
fiet. CPoflerior interpretatio potior e^oSed Salmones marinos efTe experietia comprobat : in Ligeri 
enim, Garumna, Rheno, ati^alijs Gallias 8^ Germaniae fluminibuscertumeftcapiSalmoneseti 
am nonnunqua mira: magnitudinis e mari illuc profedos,in quibus fluminibus aliquandiu enu 
trifijpinguifsimijfuauifsimiatc^lautirsimi reddutur. Qiii in fluurjsrcperiuntur aliunde no pro= Truttafi. 
feA' trutta: uocantun Qitod fi cui mirum id uideaturjContempletur qusefo diligetius Salmonis Salmonit cr 
io actruttaerpecie,acnotas lingulas, is procuidubio eas omnes adeo confentireperrpiciet, ut facile 
mihifitaiTenfurus.Hoc ego in falmone & truttamagna(quamfalmonatauulgus nofirum uocat) 
fum expertus, nec notam ullam qua diftinguipoflenteomperi. Idem periculum feci in falmonel^ty. 
paruo, ScT eiufdem magnitudinis trutca, atqj eandeminhisfimilitudinem comperi. Id omnibus 
'comune eft, quod pofterioremdorfi pinnam paruamhabent8^fubrotimdam,pinguem^» 
DE TRVTTA FLVVIATILI, RONDELETIVS. 
Q_V AM Galli Truitteuocant, nos inde mutuato nomine Truttam appellamus, non Tro* A 
dJam: eft enim Aeliam troda idem pifeis cum amia,uccx ucriufque deferiptionis collationedos 
cuimusin Amfaehifiioria. Sunt qui maiorem tructam quam Salmonatam uocamus , Sarionem- 
^o' Aufontj eiTe credant, (ut Sff//omW.) Aliorum iudicio trutta noftra Salar eft Aufonij: 
Purpureiscp Salar ftellatus tergora guttis. 
Tructarum diffcrenttjs fupra explicatis aliquot alias addemus. QuardarnTumparux, exTruttarumdif 
quidem alb»,cuiufmodi multas Santonum dC Boiorum fluurj alunt. Alia: his maiores funt fla ftrentU, 
ux: quales in Erari capiuntur, quas uulgus ob auri laminulas, quas una cum arena hauriuntjflas 
uefeere credit. Sunt quadam fubnigra maculis rubentibus notata.colorem illum ex fenio con- 
trahi exiftimo. ea enim omnium maxima funt, 8(fijsfimiles qua trutta falmonata uocantur, 
quod falraonibus magnitudinefere.pares ftnt.-quain magnis lacubus Allobrogum, ItaIorum,&: 
Germanorum capiuntur, (quas lacuftres falmones optimo iure nuncupare poirumus,)cute qui» 
dem nigricante, fed carne fubrubra dC ficciore in fenediice. 
5* Sed de fluuiatilibus nunc agimus: ex quibus alba cubiti magnitudinem uix attingunt, capi- b 
te mugilem quodammodo referunt, funt enim capite brcuiftibrotundo, carnofo, uel potius pin 
giii, coloris ladei. Dentibus acutis maxilla 8^ lingua armantur. Dorfum ex albo modice flaue» 
Icic.Corpus fquamis paruis tegitur, dC cute qua facile rugatur , dC a carne diuellitur , abfecdit 
Guttis rubris eadem fpargitur. Linea reda a capite ad caudam duda eft. Pinnis qiiatuor natant 
quemadmodum Salmo: duas itidem in dorfo, a podice unicam habent. Corpore funt Ipiflb in 
caudam latam dcfi[ciente,eaque fimiliter in pinnam breuem fed latam* Hac maxime parte trutta: 
magna: a falmonibus, dC paruae ab ijs quos T acones appellari diximus difeernumur: in ijs enim 
cauda gracilefcit,m truttis femper lata eft:in illis pinna caudte longa SC bifida,ut in AIofts,m trut 
tis breuis 8^ non diuifa. His accedit roftrum acutius in falmonibus quam in truttis. Partibus 
'4-0 internis a Salmone ^umbra fluuiatili non differunt, nifi quod uentriculi appendices plures dC 
euidcntioreshabent. Eas qux flauefcunt 8^ nigricant ab albis differre comperio , quod illis ro- 
ftrum fit acutius , dC ueluti in fronte macula nigra. Praeterea aibse minores funt , dC carne minus 
flauercente* 
T riitt® uefeStur pifeibus, uermibus, arena. Aqua pura 8^ frigida mirum in modum deledant: c 
quaob caufam aquarum fcaturigines miro deiiderio conquirunt,8<^ mfontesamnes^,ex altis dC 
praeruptis fccpulis proruetes incrcdibiliimpetuferunf, idquodinGardonisGallisnoftraeNar 
bonenfis fluuij praecipitrjs fieri experientia compertum eft. in ea enim fubeuntes truttae nonnun 
' quam decidunt in difpofita a rufticis retia, quarum temeritate admoneri nos oportet , potentio- 
rum uiribuscedendum effe, ut illud prudentifsimedidum fit: 
jo Fcelix qui nunquam direxit brachia contra Torrentem. 
Ex his efficitur ut haud falfa effe credamus quae derjfdemfcribit Pauluslouuis inIibellodeRo» 
manis pifeibus, eas aduerfos amnes , uel e prxruptifsimis etiam cautibus decidentes incredibili 
impetu fiibire. Ab Nare enim fluuio in Velinum lacum, qui hodie Pcdelucus eft,ftupenda uclo 
citate uolucrum modo afeendere credi : qui lacus ab altifsimo montis ucrtice certis primo coars 
datus anguftfjs,8Kf mox tota aquarum mole prxcipitatiiSjnec fubiedis quidem cautibus madefa 
diSjUeluttecoeloinipfum profluentem Narem effunditur. 
Multis in locis Triittae optima: habentur. Vnde mirum non immerito eruditis hominibus ut 
detur, nullum, faltem nobis nunc notumjapud ueteres Romanos truttac nomen Latinum fuiffc, 
cum truttarum magnam copiam, ut nunc, ita olim fuburbanos amnes fuppediraffe maxime neri» 
^ fimile fit. Solus ex Latinis AmbroftusTrodamnominaiiitjfcd eam, uciam moniii,intelIigereo»Tro(ffrf- 
portet,qu^a Troda Aeliani diuerfifsima ftt:ea enim marina eft, delphinis infeftiTsima.Non de» Trutta no 
fuerunt(»r Icrnm) qui Lupu itarm ueteriS fiiiiTc cenfuerint ex Columella, quu Lupos fine macula Lupum ««rS. 
"a'»!.. 
