26 
FAM. AMEIVAE. Cuv. 
Gen. CNEMIDOPHORUS. Wagl. 
Ameiva. Cuv. Fitz. Teius. Merr. 
Caput pyramidatum, tetragonum, superne scutatum, occipite postremo squamoso. 
Lingua squamuloso-papillosa, apicibus longis, laevibus, sulcatis bifurca, basi vaginae rudi- 
mento instructa. 
Dentes interno maxillarum lateri adfixi ^®)*, primores 6 vel 10 simplices conici; maxillarium 
antici simplices, conici, sequentes denticulo obtuso antice instructi, postici compressi, tricuspides. 
Dentes palatini aut nulli, aut duo utrinque conici, acuti, distantes. 
Nares laterales, in margine posteriori infero scutelli nasalis, oblongae, obliquae, a rostri apice 
parum recedentes. 
Collum subtus biplicatum, in ipsis plicaturis squamulis minimis obsitum, inque earum inter- 
stitio, in mesoptychio, squamis maioribus, haud ultra plicaturam iugularem prominulis vestitum. 
Notaeum squamis aequalibus, parvis, gastraeum scutellis quadrangulis laevibus (octonis de- 
nis ve in quavis fascia) vestitum. 
Antibrachia extus, crura subtus scutellata. 
Antipedes pedesque pentadactyli. Falculae antipedum compressae, acutissimae, mediocres 
vel elongatae. 
Cauda elongata, teres, scutellis quadrangulis angustis, carinatis verticillata. 
Glandulae subfemorales. 
Vivunt in calidis Americae regionibus, loca arenosa lapidosaque frequentantes. 
Species huius generis in Nova Hispania degentes, omnes octona in quavis fascia ventrali 
scutella ostendunt, dentium numero atque forma discrepant. In aliis enim totidem dentes in osse 
incisivo observavi, quot in Cnemidophoro Ameiva numerantur, in aliis sex tantum inveni interstitio 
parvo medio diremtos Accedit, quod etiam maxillares dentes in hoc saurorum genere magno- 
pere variant. Quapropter hanc differentiam non tanti facerem, nisi tertia insuper adesset, quan- 
Nota 36. Ameivaruin omnium dentes interno maxillarum lateri primitus adnatos esse, iam supra ad generum syno_ 
psin (pag. 8.) adnotavi. Hoc ut in Centropygis genere, ita maxime in nostro apparet. Nam in utroque genere partem 
radicalera dentium ab omni tegmine osseo denudatam solaque gingiva obductam invenimus, in Podinema et Thoricte autem 
crusta ossea ita obvelatam, ut dentes primo aspectu maxillis videantur iniuncti. Restat, ut quomodo in una eademque familia 
haec oriri possit diversitas, breviter ostendam. Saurorum pisciumque dentes propriis ac genuinis radicibus carere, iam egre- 
giis 111. Cuvieri observationibus innotuit. Is enim gelatinosum bulbum, maxillarum interno lateri adhaerentem, ubi dentem 
produxerit, ossificari intiraeque et cura maxilla, et cum ipso dente coalescere ostendit; at capsulae nullam fecit mentionem, 
quam equidem certe in Prosphjodontibus pluribus invenio. Haec autem nascentem ex bulbillo dentem includere ac prote- 
gere videtur, et post eius formationem vel sensim resorbetur, vel osseam induit duritiem et cum radice spuria dentis i. e. cum 
bulbillo eius ossificato concrescit. Illud passira in Prosphjodontibus aliis locum habere videtur, hoc in Ameivarum familia 
semper observatur. Sed hic etiam diversitatem invenimus. In Cnemidophoro nostro hae capsulae maiorem ostendunt tenui- 
tatem, licet radicem crustulae ad instar totam semper obducant. Magis iam in Ctenodonle in conspectum veniunt, ubi multo 
crassiores non solum singulorum dentium radices obtegunt, sed etiam interstitia eorum explent alveolosque spurios aemulan- 
tur, non ita tamen contiguos, ut singulorum dentium radices discernere nequeas. In Podinema tandem propter crassitiem ac 
nimiam vicinitatem tantopere coalescunt, ut crustam constituant osseam, uno velut tenore dentium radices obdticenlera, quam 
nisi ad capsularum transformationem, qualis in Cnemidophoro ac Ctenodonte gradatim crassescens observatur, attenderis, fa- 
cillime pro interna maxillarum lamina accipies. Id summo accidit Cuviero, si dentes succedentes in maxillarum foveolis nasci 
contendit (il se forme dans Vos iine cavite, qui loge pendant iin certain temps le noyaux pidpeiix et la calotte qui nait 
dessus, Recherches s. les oss. foss. V. 2. p. 275. ed. II.) Non enim in ipsis maxillis, sed in hac crusta ossea, sulcum maxil- 
larum totum explente, nascuntur. 
Nota 37, Eandem fere diversitatem in Centropygis genere observavi. In Centropyge calcarata Spixii dentes pri- 
mores duodecim inveniuntur, quorum intermedios sex externis ulriusque lateris tribus minores observo. In Lacertae striatae 
Daud. specimine novem tantum invenio primores, externos scilicet utrinque binos et intermedios quinque itidem minores. 
Maxillarium totidem in utraque specie numeravi, quot Cei. Wagler e Centr, calcarata indicavit. Nec propterea tamen in 
amicissimi viri sententiam discesserim, qui Lacertam striatam ob squamarum dorsi difformitalcm et calcarium analium defe- 
ctum, si dentium insuper diversitatem ostenderet, proprium genus constituere suspicatus est; nam et calcaria etiam in Lacer- 
tae striatae masculis non desiderantur, nec pholidoscos diversitas per se sola tanti est momenti, ut generis distinctionem ex- 
poscat, nisi cum cranii dentiumve differentia aliisve characteribus externis iuncta. At ne hic quidem diverso primorum den- 
tium numero multum tribuo. Nam tertiam huius generis speciem inquisivi, C, calcarafae simillimam, squamis medii dorsi pa- 
rum' quam in calcarata minoribus, squamis supraanalibus alte carinatis, oblongo -rhombeis, acutis (nec ut in C, calcarata ob- 
lusatis truncatisve), porro vittis dorsi duabus pallidis, laterumque maculis nigro-fuscis distinctam. Hanc Centropygem vit- 
tatam in Museo nostro appellaveram. Postea vero e catalogo Amphibiorum Celeberrimi Gray, ad calcem Griffithii versio- 
nis adiecto, didici, eandem speciem (si quid ex brevissimis Angli diagnosibus percipere licet) a Cei. Schlegel Centropygem 
intermediam appellari, quo nomine nullum potest excogitari melius. Medium enim inter utramque speciem tenet, habitu ac 
pholidosi cum C. calcarata, dentium primorum numero cum Lacerta striata. Daud. conveniens. Hoc, quod in paucis tantum 
exemplis explorare potui, si in multis comprobatur, cave ne dentium numero nimium tribuas. 
f 
