Bos&Vacca. C, Lib. L JJ 
5 teph.cuius etiam Oiiidms meminit libro 7. Mctamotphor. Florentemfe Syron , Cythnon.pla. 
nam^ Seripho. Cytifum uero Graece omnes per t fcribunt,non thiLatinc nero indodi quidarn per 
th. BtAegI.9. Sic cjftifo pate diilentent ubera naccae. Aegl, m. Nec cytifofaturantur apes, nec 
frende capella. EtGcorg.i.Tondenturcytifi,tadasfyIuaaltamim'ftrat, Pofiremo Georg. j. 
At cui ladis amor.cytilum I010S9 frequentes Ipfe manii,falfasfp ferat prafepibus herbas. 
Cytifi epitheta apud poetas leguntur, florensjuiiadis.agreftis, tenuis, ut loan. Rauiiius obferuauit. 
Eupolis poeta in fabula qutc inteibitur Aeges , inducit capras de cibis fuis alia quadamiadan. 
tes,KM Uf « Tteio-ij/ It’ hoynimy n,iJi «imaif Kbi/s.&c.ut Macrobius citat. Satis iammuU 
tus in cytifo fuiiTe mihi uidercr,niii ex praedidis occafionem pauca quadam adiungendi haberem. 
IO Nam quod fupra diximus Democritum pradicareVunquam de flore cytifi pabftlum contingere 
apesiadmonctme laburni de qua Plinius Iib.i6.cap.i8 . Labfirnum ( inquit) aquas odit: Alpina SC 
hac arbor, nec uulgdnota,dura ac candida matcrie,cuius florem cubitalem longitudine apes non 
attingunt,Hac Pliniusmec alibi apud ullum authorem laburni mentionem reperias.Nos arborem 
uidimus dependente flore luteo pedem lor^iore,forma qua pilorum flores : nam SC filiqua fubnaa 
fcutur.Florem aute appellamus oblongam ex multis floribus pendulam congeriem. Folia ei terna, 
Ccut inloto pratenfi aut cytifo, fed maiora.Ruflici prope Orthodorum inter ortum Rhodani & Le 
mannum lacum leuit,aut lebit.fua lingua indigetant; 8i florem reflantur apibus infeftitm , quo tiel 
aluearibusimpofitodiffugiantifimiliterclauoex arboris materia igipado. Materiam ne fub terra 
quidem in sdificijs putredinem fentire.Reperitur etiam in montibus circa To^enburgum Fleluea 
lo tiac regionemtnec procul Bononia in Apennino.Hanc arborem fi quis Alpinum cytifum nominet, 
propter foliorum materi*^ fimilitudinem,6f eimdem aduerfus apes effedumi fi modo uere feribit 
Democritus)meo quidem iudicio non errauerit.Cytifus auget lac,ut eruumtfed dum floret incom» 
modus eft,urit enim tantifper Sfextinguit lac,Arittot.lib,5.hift.animal.cap.ii.Non mirumigitur a 
eo tantifperabftineantapes.Alb er tus &g.eoinloco,utfolet inepte omnia, pro cytifo cocSurcmlc' 
gtt,Sf adhucineptiusuiciam interpretatur.Pratercytifum8(: laburnum, arboremqua: folia iiinilia, 
iimiliter^ digefta,hoc eft terna habeat, anagyrin folam in monafierij cuitifdam horto Venetijs ui» 
di.Haec etiam fruticofa eft arboris inftar,6c femen in corniculis gignit oblongis-.fcd graui tetro^ O' 
dore a laburno ac cytifo facile diftinguetur.Fruticofum illud arbuftum.quod Galli uocant ba 
aulde,Germani alicubi (Bafileat enim in hortis uidflverbtutii? autem proprie nominant 
5 “ placentarum genus nirgidum & rotundum, fpongiofum intus & imagine fauacea . Iftis enim pia. 
centulis fiue globulis figura SC inanitate fi-uticis huius folliculi belle refpondent.Folia tamen ei non 
terna,fed bina.c regione,qualia in cicere, pifis,&; altjsmultistnetp facultas ulla quae in guftii malua: 
comparari polTit.Quanquam autem Diofeorides glaucis foliatam cytifo quam lenticula: compa. 
rat : lenticula! autem bina eifenon terna conflat , non tamen necelTe eft cytifi quotp bina efle , figu. 
ram enimflngulorumfoliorum,non quo digeruntur ordinem, Diofeorides inifla comparationere 
fpexit. At Plinius trifolio tamfimilem fecit cytifum, ut abfij flmilitudinis notaipfum trifolq nomen 
ei tribuerif.breuiter enimiinquitjfi quis exprimere fimilitiidine ue|it , anguftioris trifolij frutex eft. 
Hoc eft,fingetrifolia(anguftiorib.tanta folijs)lignefccre etadolefcerein frutice, cytifum habes.Sic 
alibi de liguftro.'Bade(inquit)arbor eft qua: in oriente cypros.ctrm non eandem reuera.fed undiqua 
40 quefimillimam indicaturus eflet. Sed redeo ad bagenauldam Gallorum, qua: hic Sf propter gene 
ris cum cytifo affinitatem, Sf ufumad pecora,fl modo colutea Theophrafti eft, omitti no debuit. Co. 
luteaCinquit Theophraftus libro j hiftoriac plantarum cap, 17.) Lipara: propria traditur , arbos ma« 
gnitudinepr3cftans,fru(ffum in filiqua ferens,magnitudine lentis , qui oues mirum in modum pin« 
guefaciuNafeitur femine,&; fimo praecipue ouillo.Tempus ferendi,cum ArtSurus occidit: ferendS 
Kmine praemadcfa(fto,cum iam in aqua pullulare incceperit. Habet folium non abfimilefcenograc» 
co:germinat primo unicaulis, triennio maximetquo quidem tempore baculos decidunt. Elegantes 
enim illos proferre uidetur:St fi ita quisfRuellius no retfte legiqfi quis nimis , quafi ad baculos tam 
tum referret,non ad cacumen)decurtauerit,mox arbor emorieturihaud enim latere plantigera co. 
ftat.Spargif deinde inramos.quarto^ annoarbotefcit,HKcTheophraftus£oIutea(inquitRuelli 
yo us)iam etiam in Gallia prouenit, omnibus notabagenauldenomine.Nant^ frutex eft quadriennib 
fe in arborem effcrens,ramisexilibus,foliofoEnogracci,membraneo folliculo, pellueente, prattumi. 
do.Sfueluti quodam fpiritu diftendente turgido , itautdigitis fi prematur, crepitans difitliat:ii» 
quo femen atrum, durum, lat 3 ,lentis magnitudine, pifi guftu.Mauritani fermone fuo uernaculo fe- 
ne nominant,duo^ eius faciunt genera, fua fpontis,& hortenfe . Nam K femine nafeitur , in fimo 
pracipueouillo. Addunt ubim filiouas oblongas, quibus femina in ordinem utrintp 'digefta clau. 
duntur,tcnui pendere pedictilo.Ob id facile uentorum impetu deturljari , hterentes^ pertinacius 
perticis decuti.Caducas opiliones lcgunt,faginandis ouibus perquam utiles, Haec Ruellius : cuius 
fententiam Leonardus Fuchfius etia fequitur, nempe coluteam Theophrafti dC fene Arabum ean. 
demeffeplantam.Mamfeftum autem illis eft qui utranqpinfpexerunt , ftirpes toto genere diuer. 
60 fas effe. Nam colutea frutex eft anno quarto arborefeens : fena uero herba cubitalis tantum di an. 
nua:folliculis etiam multum difcrepant.Fol(js forte aliquo modo conueniunt,&: ut quidam feribut 
purgandiuiribus.Deferibitur fena a Serapione, quodautem filiquattenaciushatrentespetticisdsa 
» 
