DeHysria. A. B. Lib.I. < 52 r 
celltiJ Vergilius. AI«bo>AIkabo,aIzabo.aziba,albozao,proanimaiuisUnmsnominediticrra!rrrI 
piioHes,leguntur apud Rqfm de 6o, animalibus capite decimofepumo,6<: Albertum libro ii Eft au. 
lem non alia quam hy|na, quamuis interpres Rafis taxonem interpretatur , hoc eft melem ' Pr.m. 
fyUabaa,uelaUartic«liIocoeft.ZaboueIziba.nomenalupofaflLeft.qu.tze“b^^ 
genere zeeba libratis uocatur: multa enim cum lupo habet communia >0 . Rafis quidem S 
quam remedia SC magicas quafdam facultates de hac fera recenfet, ex quibus tamen facile deorehen 
di hyatnam elfe, cum quaedam prorfus eadem fci ibat quae ueteres Grxei Latinicn de hyana u t in fi-a 
capite feptimo conferentibus apparebit» Nunquid uolatile tindum eft(fanguinc) hereditatis mecH 
nimqmd uolatile per circuitum eius f Hieremiae duodecimo, interprete Munftero.O uo in loco 
,0 braicam uo^cera «"Jr ait, uolucrem interpretantur, (Munfterus in Lexico etiam auium turbam -1 Se* 
ptuaginta fpelaron, id eft fpeluncam ; & pro zabua , hoc eft tinfliim eft , Septuginta reddunt 
yMtW.hyana: decepn nimirum uocis affinilate,quoniam zabo,ut dixi,hyana efttquamuis oro fera 
per Zain fcribi conqcio, ut lupi etiam uocabulum Hebraicummerbum autem zaba, quod eft tinx/r 
perzadefcribitur. Eodem in loco GlolTa, HyatnaCinquitjnoiSurnabeftiacadaueribus cuntSiscnini 
mundis uefeitur; huius impuritari populus Ifrael comparatur. Pro hysnte 5 C trochi nominibus a- 
piid Ariftotelem de generatione animalium j. 6 . Albertus habet, ex Auicenna , acrofllus a: aftri' 
boih, tanquam auium nomina; QC rurfus, pro trocho , karabo : pro hyena , azaro ; ubi forte azabo 
alit fimile quid legendum. Akabo in defertis Arabiae uerfatur, Albertus tanquam exRafi apud 
quem tamen hscuerba nonreperio. Ariftoteles uero genus quoddam hyjnarumin Arabia effe feri 
io bit,(non flmplex genus hyjnx elfe infinuans. ) In facris literis bis legimus feebe ereb, & femel ara 
boih; interpretes uariant; nam lupos Arabiae, aut folitudinum,aut uefpertinos interpretantur Ego 
hyaenas efle crediderim . quiuefperi SC noiSu gralTantur , lupis alioquiftmiles in multis , fed magis 
quam illi aftuti, malefici, uoraces at^ crudeles. Principes urbis (Hierofolyms) ueluti leones rugi- 
entes; iudices eius (limiles funt)lupis uefpertinis, qui ofla non relinquunt ad diluculum , Sophonia 
tertio, interprete Munftero. Taxat autem propheta (inquitidem in Scholtjs)infignem iudicum aua. 
ritiam . Non , inquit , lupi fame accenfi tam auide praedae inhiant , cum etiam totum diem ieiunim 
duxerunt, Si fero ad rapiendum fefe proripiunt: quantum iudices extorquenda per fas 8 C nefas pe. 
cuniie, Oftendit autem infignem luporum famem, qua coadi olTa cum carnibus deuorent. Septua 
ginta hoc in loco lupos Arabiae tranftulerunt,quodnon probo; alijs enim pundis Cue uocalibus He 
jobrsifcribunt ereb pro uefpera.alijs ArabproArabicanatione.EtHieremfecapite quinto legitur 
zeeb araboth, in plurali numero: quae uox pro Arabica gente accipi non poteft t fed uel ab ereL id 
efi uefpera defeendit: uel arabah, hoc eft folitudine uel deferto; ab utrotp enim pluralem numerum 
liefieri Munfterus in Lexico docet. Sunt autem Hiercmte uerba haec, interprete Munftero; Perculi 
fit eos leo de fylua,8f lupus folitudinumdeuaftauit eos. Septuaginta, ai*©- tois 7$'* oiiuaj(/ 
hoc eft,lupus cos ad domos ufippa didit. Hieronymus, Lupus aduefperam uaftauiteos.^ 
Habacuc etiam prophette capite jirimo uerba funt haec , interprete Munftero : Leniores ftint pardis 
equi Chaldaeorum, SC acriores quam lupi ucfpera:(zeebe ereb, ) Velociores lupis uefpertinis , Hie. 
ronymus.dlvTiifecraiitf tsBAuxssif Af»e£i«t,Septuaginta. (Hoslocos de lupis Arabiae Tzctzes etiam 
in fuis Chiliadibus citaqfed nihil explicat, ) Sed de uelocitate hyaenarum nihil certi habeo , ut nem 
40 luporum; nifi quod Oppianus fecundum genus eorum, circos SC harpages uocat, cteteris 'uelocit^ 
te praeftare ait: magis etiam famelicos elTe.montanos, fed hyeme ad urbes accedere, fummo dilucu. 
lo ad prsdam abire. Sic. Q_udd fi quis uel hoc uel aliud lupi genus , ( nam quintum genus Oppia, 
no lepores uenawr: quod fine celeritate fieri non potefi,)potius quam hyenam pro lupo uefpertf. 
no in librisprophetarum acceperit, non repugno.Hoc tantum aifero, peculiare lupi genus intelligi, 
nonautem quemuis lupum( ut obfcuri quidam recentiores feribut) fub uelperam magis famelicurn 
eire,8(; hoc infinuare prophetas. 
B. 
Hyaenam mittit Africa.Solinus.Plurimacgignuntur in Africa.PIinitls, Apud paftorales Afros 
teperiuntur balTaria.hyacnac.hyftriches.&ic. Herodotus libro 4. In Arabia genus quoddam hyxna 
pnim elfe dicunt.quod torporem quendam ftuporem^ animalibus inferat, Sic. utinc. dicam. Ari» 
ftotelcs in libro de Mirabilibus. HysnacorporenOn minore qu^mlupuseft,iuba qua equus, Ari. 
ftotelcs SC Hieronymus contra louinianum. Colore lupi prope eft,fed hirfutior , 8c iuba per totum 
dorfum praedita. Ariftot. Et alibi, Iuba eft qua equus, fed feta duriore longiore^', SCpcr totum dor. 
fum porrefla.Hinc nimirum etiam nomen tulit, quod dorfum ei fetis tanqua fitillis rigeat. Medium 
hyanae dorfum,inquit Oppianus, incuruatur, 8C circumquaij ( per totum dorfum, Ariftot.) hirfu. 
tum eft.ut non totum hysnae corpus, fed dorfum tantum fetis durioribus SC prolixis rigere intelliga 
mtis.Corpus eius terribile frequentes utrinip taniae coerulei coloris diftinguunt . Dorfum oblonga 
SCanguftum eft, SC cauda fimiliter.PiwV t atufoniomy uiixAvmif oJhJm p.^/awji.iuferba quaedam ui. 
dentur deprauata,) Haec Oppianus. Multa igitur lupo SC hysente communia funt ; magnitudo Si 
color.ut dixititem uoracitas.SC infidia; quas altjs animalibus moliuntur ; ille gregibus ouium SC ca. 
prarum,hacc canibus SC homini quandocp. Dentes utril^ ferrati.genitalia utriftp fimilia, ut paulo 
poftdicamtVterijnoiSuuagaturcibicaufatlupusurgcnte&mejhytenaneceirarid fere:quoniama« 
Gg 
