( 43 ) 
Aardkunde. — De Heer Martin biedt namens den Heer Eug. Dubois 
een opstel aan over: uDe geologische samenstelling endeioijze 
van ontstaan van den Hondsrug in Drenthe.” 
Ten noordwesten van Eksloo op den Hondsrug in Drenthe zijn 
thans aan een vijftigtal kuilen, welke aldaar ten behoeve van den 
Noord-Ooster Lokaalspoorweg verleden winter gegraven zijn, merk- 
waardige doorsneden van den bodem te zien. De meesten van die 
kuilen liggen op het Hoorder Veld van Eksloo, ongeveer K.M. 
van dat dorp verwijderd, op een ouderlingen afstand van 50 M., in 
noordoost-zuidwestelijke en noordwest-zuidoostelijke richting, enkelen 
dichter bij het dorp, op het Hooge Veld, enkele anderen ongeveer 
1 tot IV 2 KM. verder naar het noordwesten van bedoelde hoofd- 
groep, op het Buiner Veld. De kuilen zijn vierkant, hebben onge- 
veer 3 M. zijde en, hoewel vele weder eenigszins dichtgestoven zijn, 
van de meesten zijn de loodrechte wanden nog tot 3 M., van enkelen 
tot 37 ^ M. diepte zichtbaar gebleven. 
Een enkele uitgezonderd, namelijk die, welke het meest naar den 
noordoostelijken rand van den Hondsrug gelegen is, wordt in allen 
een gelijksoortige doorsnede waargenomen. Boven ziet men een 
betrekkelijk dunne laag van oppervlakkig door humus donkergrijs, 
overigens, Avaar de laag dikker is dan 0.3 tot 0.4 M., geel of bruin- 
achtig gekleurd zand, Avaaraan nauAvelijks sporen van laagvorming 
zijn AA'aar te nemen en dat in onregelmatige schikking steenen van 
zeer verschillende grootte bevat 7- Die laag, van welke het zand 
hier en daar met bruin leem in merkbare hoeveelheid vermengd is, 
is het AA'elbekende blokzand van den Hondsrug. Daaronder, tot den 
bodem der kuilen, tamelijk grof, los, Avit kAvartszand, dat duidelijk 
gelaagd is en Avaarin plaatselijk onregelmatige bankjes en snoeren 
A’an gerolde keitjes, vooral van Avit gangkAvarts en daarnaast licht- 
grijze kAvartsieten en Ijdiet, AvaarAmn de grootsten meestal niet meer 
dan 15, sommigen echter tot 25 inM. afmeting bezitten. De zand- 
korrels blijken, met de loupe bezien, gerold en bijna allen glashelder 
te zijn. Deze beschrijving is die van het Fraeglaciaal- of Rijn-Diluvium. 
TerAvijl nabij den bodem der kuilen de lagen van dit pleistoceen 
alluvium van den Rijn dikAvijls tamelijk ongestoord en vrij wel horizon- 
taal zijn, of flauAV, althans in onbepaalde ricliting hellen, zijn zij naar 
boven steeds grillig geplooid en gekronkeld, ,/gecontordeerd”, hetgeen 
des te duidelijker is, omdat fijne of ook Avel dikker geel of bruin 
') Meestal vindt men nog slechts kleinere keien, daar de grootsten reeds vroeger 
Avaren uitgegraven, „gerooid”, hetgeen aan de oneffenheid der oppervlakte, ont- 
staan bij het onregelmatig reponeeren der plaggen te lierkennen is. Waar dat 
niet het geval Avas vindt men nog groote keien en blokken. 
