( 113 ) 
Iii elke afzonderlijke plant, in iedere loot is de voeding aan wisse- 
lingen onderhevig. De ontplooiing der bladeren heeft een toenemende 
productie ^'an organische stof ten gevolge, en doet dns den voedsel- 
strooin toenemen, terwijl aan het einde, met den ouderdom dierzelfde 
organen, deze bron langzamer en langzamer begint te vloeien. Men 
ziet dan ook jonge planten bij haren groei allengs aansterken, en 
evenzoo ziet men op bijna iedere loot, de intensiteit der levensver- 
schijnselen aan^^ankelijk toe- en later weer afnemen. 
Het is algemeen bekend, dat Harting in de vorige eeuw de eerste 
geweest is, die op dit verschijnsel in wetenschappelijken zin opmerk- 
zaam maakte, en die het in verband met de toenmaals bekende levens- 
omstandigheden bestudeerde . 
In de laatste jaren is echter de studie der veranderlijkheid meer 
op den voorgrond getreden, en nam dns de beteekenis der door 
Harting beschreven periodiciteit niet onbelangrijk toe. Het werd meer 
en meer duidelijk, dat de variabiliteit, zoo zij niet nitslnitend statis- 
tisch en morphologisch onderzocht zon worden, in de eerste plaats 
in verband met de voedingsverschijnselen moest wmrden bestudeerd. 
Deze beginselen vormen den grondslag voor het onderzoek van 
iMej. Tam:mes. Het sluit zooveel mogelijk aan dat van Harting aan, 
maar houdt nit den aard der zaak rekenschap met den tegenwoordigen 
toestand der wetenschap, met de nieuwere methoden en nieuwere 
eischen. 
Het geheele werk bestaat in hoofdzaak nit drie gedeelten. Onder 
deze kan de normale periodiciteit in de eerste plaats genoemd worden. 
Aan eene loot verraadt zich deze in verschillende kenmerken, zooals 
de lengte der internodiën en de grootte der bladeren. Beide zijn aan- 
vankelijk betrekkelijk klein, nemen dan regelmatig toe, tot zij een 
maximum bereiken, waarna zij ^veer afnemen. Het blijkt, dat dit 
verschijnsel zeer algemeen is, dat echter de maxima van deze beide 
perioden niet noodzakelijkeiAvijze, zelfs niet in den regel, samenvallen. 
En hetzelfde geldt van andere onderzochte kenmerken. Gevinde 
bladeren leverden een zeer geschikt materiaal. De afstanden tusschen 
de afzonderlijke bladschijven of bladparen vormen eene periode, evenzoo 
de lengte der blaadjes zelven. Voor deze gelden ’wederom dezelfde 
regels als bij de stengels. 
De tAveede groep van onderzoekingen is van experimenteelen aard 
en heeft ten doel na te gaan, hoe door een ingrijpen in de voedings- 
verschijnselen, de normale periodiciteit kan \vorden veranderd. Daartoe 
■werden in de vroegste jeugd der organen enkele bladeren van den 
stengel, of enkele bladschijven van een gevind blad weggenomen. 
Doet men dit niet met eenige, maar met alle organen, zoo wordt de 
8 ^' 
