( 188 ) 
De gevonden nitkoinsten hadden Kaiskk ook niet geliecl heA’redigd. 
Hij was hij zijn onderzoek op vcrsehillejidc zonderlijige onregelmatig- 
heden gestnit, terwijl hij zieh tevens niet ontveinsd had dat de gebruikte 
barometerstanden, een der grondslagen van het (uiderzock, ook ]ia zoo 
goed mogelijke verl)etering, jiog met \'rij aanzieidijkc svstematisehe 
fonten konden aangedaan zijji. Die harometerstande]! AAaren nl. door 
hem afgeleid uit de driemaal daags door hem zelven verriehte afle- 
zingen van een in zijne werkkamer o])gehangcn ouden gehrekkigen 
kwikharometer van Butti (gedurende andei'half jaar \’an eene aneroide), 
Aviens eorreetie hej)aald AA'erd door eenige gelijktijdige atlezingen A’an 
den barometer in de meridiaanzaal te hulp te nemen. Die eorreetie 
bleek te A'arieeren 'met de barometerhoogte en tevejis in den loop 
der jareji aanzienlijk te zijn toegenomen, terwijl eindelijk de tempe- 
ratuur A'an den l)arometer in Avijde grenzeji onzeker Avas. 
Het IvAvam daarom H. G. van dk Sande Bakhlwzen, toen hij zieli 
in J873 voorstelde het onderzoek der |)endule AAcder op te A'atten, 
noodzakelijk A'oor zieh eei'st omtrent den iuehtdi'iü-i:, Avaaraan de [)endule 
onderAvorpen Avas geAveest, betere gegevens te versehalfen ^), en hij 
Avilde deze afleiden door de regelmatige barometeraflezingen verriehf 
aan hef Meteorologisch Instituut te Utrecht te hulp te nemen. 
Vooreerst moesteji daartoe de staiKhastige verschillen tusschen de 
barometeraflezingen Ie Utrecht en die te Leiden in de meridiaau- 
zaal onderzocht Avorden, en uit oniA-angrijke berekeningen, die in 
latere jaren voortgezet zijn, is ten slotte gebleken dat, na het aan- 
brengen der voor beide noodige verbeteringen '^) en na herleiding 
voor hoogteverschil, de barometerstanden (»p beide plaatsen gemiddeld 
A’-olkomen overeenstemden ^). 
Na deze voorbereidingen is echter H. G. van de Sande Bakiiuyzen 
door tijdsgebrek verhijiderd gcAAujrden zich verder met het ondei'zoek 
van i)endule Hohaaü 17 bezig te honden. 
10. Toen i)i het voorgaande jaar het onderzoek der [)endule in 
hot tijdvak 1862 — 74 door mij Aveder opgevat Averd, heb ik eene 
pogi)ig om voor den barometer A an Butti betrouAA bare correcties al’ 
te leiden Aveldra opgegeven en mij ook tol de atlezingen te Utreclit 
geAA^end. Het is tlaarbij gebleken dat men op deze Avijze, ten mijiste 
voor den gemiddelden barometerstand iji tijdvakken van eene maand, 
eene voor ons doel voldoende nauAvkeurigheid kan bereiken. 
1) Zie: Verslag van den staat der slerrenAvachl te Leiden 1872 — 73 pag. 4. 
2) Zie omtrent de fouten van den barometer te Utrecht: J. 1). van dek Plaats 
• Over den barometer van liet K. Nederl. Meteor. Inst. {Matcor. Jaarb. voor 1888), 
terAvijl voor Leiden de Normaal-baromcter van Fuess als standaard geldt. 
Zie ook: Annalen der Sternwarte in Leiden. Band VI S. GXIV — GXVL 
