( 644 ) 
den, door elkander aantrekkende niolecnlen op een vlakken wand 
a 
nitffeoefenden drnk — op te tellen. 
o -pr2 i 
De wijze, Avaaroji liet viriaal der bij onderlinge hotwingen van 
niolecnlen optredende kracliten door iiiijn ^'ader is ingevoerd, is, dat 
wij aanneinen, dat bij eerste benadering P ook den drnk 'i'oorstelt, 
die op de afstandssplieren der inoleciden Avordt nitgeoefend, wat ^■oor 
het viriaal 2 Pb^ zon opleveren, welke nitkoinst echter door 2 moet 
gedeeld Avorden, omdat Avij zoo alle krachten dubbel hebben in 
rekening gebracht. Daar de afstandssplieren echter niet als stilstaande, 
vaste Avanden zijn te beschoiiAven, maar als beAA'egende en beAvegelijke 
Avanden, is het misschien niet geheel overbodig afzonderlijk te beAvij- 
zen, dat zij inderdaad gemiddeld aan een drnk P zijn onderAvorpen. 
Ik zal het afzonderlijk beAvijs van deze stelling geven in § 2 van 
deze mededeeling. 
De onderstelling, die nu ten grondslag ligt aan den correctieterm 
1 7 
— is, dat Avij hier het viriaal te groot hebben genomen, omdat 
óu V 
sommige afstandssplieren gedeeltelijk binnen elkander vallen. Op die 
binnen elkander vallende deelen, die dus niet disponibel zijn A'oor 
botsingen met andere, dan de tAvee betrokken moleculen, zon een 
druk nul heerschen; op de buiten elkander vallende deelen een drnk 
P, of, wat op hetzelfde neerkomt, de gemiddelde druk gedurende 
een tijd t (en iedere druk, dien wij beschouwen, ook de druk P, 
kan niets anders zijn dan een gemiddelde gedurende een zekeren 
tijd t) op een element do van een afstandsspheer uitgeoefend zou 
kleiner zijn dan P, daar dit element slechts een gedeelte van den 
tijd T aan den druk P zou zijn blootgesteld, een ander gedeelte 
daarentegen een drnk nul zou hebben onderA’OJiden, doordat het zich 
binnen een afstandsspheer bevond en daardoor tegen botsingen be- 
schermd Avas. 
Tegen de op deze beschouwingen berustende berekeningen heb ik 
tAvee bezAvaren. 
Ten eerste Avordt hierbij aangenomen, dat ee)i deel A-an een afstands- 
spheer nooit een druk zou ondervinden, Avanneer het zich binnen 
een afstandsspheer bevijidt. Feitelijk is het omgekeerde het geval : 
om een druk te ondervinden moet een punt door een molecuul 
getroffen Avordeu en zich dus binnen de afstandsspheer van dat 
molecuul bevinden; en een beschouAvingSAvijze, Avaarbij binnen de 
afstandssplieren een kracht nul, daarbuiten een kracht P wordt aan- 
génomen, is dus zeker niet letterlijk iu overeenstemming met de 
werkelijkheid. Toch bevinden de binnen een afstandsspheer gelegen 
