( :m ) 
Bü^"ell de temperatuur, waaia'oor 
T <Ic A 
, ,r,, — 77 . wordt ook \’Oür 
r — /) a .1 I 
diV 
azijnzuur — weder positief. 
dT 
Er is dus voor stoffen die zich als azijnzuur 
gedragen een minimum voor .v. De tig. (1) van Bakhuis Roozeboom geeft 
nu ook voor paraldelijal zulk een minimum te zien, en daaruit zou dan 
\mlgen dat deze transformatie den gang van azijnzuur volgde. Toch 
acht ik het mogelijk dat dit minimum bij nauwkeurig rechtstreeks 
onderzoek zou blijken niet te bestaan. Als het werkelijk bestaat, 
dan zal het waarschijnlijk bij A^eel hoogere waarde van T moeten 
gevonden worden. 
Maar al mocht ten slotte blijken dat ook deze transformatie tot het 
tjqie van azijnzuur behoort, toch acht ik het niet overbodig er op te 
liebben gewezen, dat ook de andere gang mogelijk is. De abnorma- 
liteit van stoffen als de alcoholen, water enz. wordt toegeschreven 
aan mogelijke molekulaire transformatie, en toch blijkt de verzadigde 
damp dezer stoffen, naarmate deze tot lagere temperaturen behoort, 
steeds meer en meer aan de wetten der volkomen gassen te gehoor- 
zamen. Zoo wijst alles er op dat verzadigde waterdamp bij 100°, een 
densiteit bezit welke circa 27^ pCt. grooter is dan uit de toepassing 
der gaswetten zou volgen; terwijl de verzadigde damp van water 
bij gewone temperatuur een densiteit bezit welke niet merkbaar kan 
afwijken van wat uit de toepassing van de wetten van Boyle en 
Gay-Lussac volgt. Was alleen het tjpe azijnzuur bij de molekulaire 
transformatie mogelijk dan zou de onderstelling dat ook bij water 
deze transformatie bestaat medebrengen dat bij het A'erlagen der tem- 
])eratuur de afwijking steeds grooter zou gevonden worden. Hoogst- 
waarschijnlijk zal bij verzadigden waterdamp van 100 graden deze 
afwijking van 27 , pCt., waarvan geen rekenschap kan gegCA^en 
worden door de gewone afwijking bij normale stoffen van de gas- 
wetten, door de aanwezigheid van meer complexe molekulen worden 
veroorzaakt; maar tegelijkertijd zullen wij dan ook moeten aannemen 
dat de transformatie warm te beneden de grens ligt, die hier boven is 
aangegeven. 
De vergelijking, waarvan ^vij hier gebruik hebben gemaakt, (Cont. 
II, pag. 29), was daar afgeleid door rechtstreeks toe te passen het 
evenwichtsprincipe, volgens hetwelk een gegeven hoeveelheid stof zich 
bij gegeven temperatuur in een gegeven volume zoodanig schikt, dat de 
vrije energie een minimum is. Daarom moest een bepaalde hoeveel- 
heid stof, bijv. de gewichtseeidieid worden aangenomen, die zich 
si)litsen kon in 1 — gram enkelvoudige, en .r gram dubbelmoleknlen. 
Bij verandering van x veranderde de totale hoeveelheid niet. 
