( 817 ) 
der cellulose oeconstateerd eii nierkwaardi"’cr wijze eveneens eene 
oplioo|)ing van verscliillende soorten van spirillen verkregen. Ook daar 
kan in het anaërobe stadinni de aantasting plaats vinden door een 
anaeroben sporenvoriner, die veel overeenkomst met de bacteriën 
der waterstof- en methaangisting vertoont, maar daarvan toch in vorm 
verschillend is. 
In de isoleering van de bij de aerobe aantasting betrokken l)acle- 
riën ben ik evenmin geslaagd als in het bovenl)eschre\'en geval van 
de denitrificatie. Bij uitzaaiing op ^■leeschgelatine of vleeschagar kwa- 
men tal van verschillende bacteriënsoorten op: jiu,o)‘esceiiten, B. coli 
commune, B. suhtUis, B. mesentericus en verschillende mij onbekende, 
maar geen dezer soorten en geen combinatie daarvan was in staat 
in het beschreven cnltnnrmedinm de celliüose aan te tasten. 
Het aldus gewonnen resultaat, dat cellnlose kan worden aangetast 
door algemeen in de natnnr \erspreide, aerobe bacteriën wordt op 
eene bijzonder overtuigende wijze bevestigd door de volgende proef- 
neming : 
In een glasdoos brengt men twee schijven Zweedsch filtreer[)apier, 
waartnssclien poedervormig MgNlI^PO^ is gebraclit en overgiet met 
eeJie o[)lossing van lüO duinwater, 0,05 K^HPO^. Brengt men nu op 
de zoo toebereide plaat een Aveinig water, waarin hnmns, tuingrond 
of nog beter graclitmodder is opgeschud en cultiveert men bij 24 — ^28°, 
dan komen na 4 a 5 dagen geel-brnine vlekken op liet papier te 
voorschijn, die mikroskopisch uit liacteriën blijken te bestaan. Deze 
vlekken breiden zich met groote snelheid uit en het is een hoogst 
interessant verschijnsel hoe in korten tijd het witte tiltreerpapiei met 
de roestkleurige cultuur bedekt is. Daarbij heeft flinke aantasting der 
papiervezel plaats, hetgeen in de eerste plaats daaruit blijkt, dat het 
pajiier juist ter [ilaatse, waar de Iiruine bacterie inwerkt, geheel 
Aveek en papperig wordt, zoodat het langs de randen \'an de stukjes 
MgXH^Pt)^ inzakt en allen samenhang verloren heeft. Zeer overtui- 
gend woi'dt dit verschijnsel, Avanneer men linnen of katoen inplaats 
van papier gebruikt, dan heeft het aanvankelijk zeer sterk aaneenge- 
hechte weefsel op de plaats, Avaar de vlekken optreden, na ongeveer- 
10 dagen allen Aveerstand verloren en reeds na 15 dagen, komen bij 
het voorzichtig overgieten met water, groote gaten op de plaatsen, 
waar het Aveefsel is aangegre[)eji. 
i\Iikrosko[)i.sch blijkt hier de sterke aaidasting Auxn de vezel plaats 
te hebbeji (tig. 3) door eene bruine, sterk beAAmgelijke, zeer kleine 
staafbacterie {Boclllns ferrmjlncv.s) (tig. 4), terAvijl de vezel ook hier 
door een slijm omhuld Avordt, waarin in vele gevallen dezelfde 
mikrokok als genoemd op |)ag. 816 werd aangetroifen (tig. 5 en 
