( 107  ) 
klassen  A en  F vinden  wij  640  resp.  8 keer  zoo  groot  als 
voor  klasse  Gr;  conclusies  omtrent  klasse  K,  als  geheel,  waar  het  hier 
vooral  om  te  doen  is,  zijn  er  niet  uit  te  trekken.  Mogelijk,  dat  een 
onderzoek  van  dubbelsterren  met  onzeker  bekende  baanbeweging 
(waarbij  dan  hulponderstellingen  noodig  zijn)  meer  resultaten  kan 
opleveren. 
Over  de  massa  zelf  kunnen  daarentegen  de  spectroscopische  dubbel- 
sterren iets  leeren.  De  waarnemingselementen  asini  en  P geven 
hier  onmiddellijk  Msin^i-,  daar  niet  aan  te  nemen  is,  dat  tusschen 
spectraaltjpe  en  helling  van  de  loopbaan  t.  o.  v.  de  gezichtslijn 
eenig  verband  bestaat,  mag  men  ’t  gemiddelde  van  sin  voor  alle 
groepen  gelijk  nemen.  Bij  de  sterren,  waarvan  slechts  één  componen te 
zichtbaar  is,  bevat  de  waarnemingsgrootheid  nog  een  onbekend 
element,  nl.  de  verhouding  ^ van  de  massa  der  onzichtbare  tot  die 
der  zichtbare  ster.  Is  hier  a de  halve  groote  as  van  de  baan  van  de 
zichtbare  ster  om  het  gemeenschappelijk  zwaartepunt,  dan  is 
a sm  I 
= M 
(14-^f 
Het  is  natuurlijk  niet  vaststaand,  dat  door  elkaar  bij  alle  spec- 
traalklassen  hetzelfde  is;  is  dit  niet  het  geval,  dan  kunnen  de  APs 
zich  nog  eenigszins  anders  gedi-agen,  dan  de  hier  berekende  waarden 
a*  sin 
Ongelukkigerwijze  zijn  onder  het  groote  aantal  spectroskopische 
dubbelsterren,  dat  tot  nog  toe  ontdekt  is  (in  Lick  Observatoiy  Bulletin 
79  worden  er  J47  opgeteld)  nog  slechts  van  zeer  weinig  de 
baanelementen  bekend.  Deze  geven,  naar  de  spectra  gerangschikt 
Groep  II— IV  (B)  Groep  VI— VIII  (A) 
Oriontype  Siriustype 
o Persei 
0.61 
^ Aurigae 
0.56 
7]  Orionis 
2.51 
$ Ursae 
(3.41)^) 
(f  Orionis 
0.60 
Algol 
0.72 
/?Lyrae  ' 
7.85 
a Androm. 
0.36 
« Virgin  is 
0.33 
«2  Gemin. 
0.002 
V Puppis 
34.2 
1)  Bij  ^ Ursae  is  voor  a de  h.gr.as  der  relatieve  baan  genomen;  dus  naar  ver- 
houding is  dit  getal  een  onbekend  aantal  malen  te  groot. 
Aangenomen  periode  100  dagen,  baansnelheid  32.5  K.M. 
