( 407  ) 
lichtende,  geelwitte  bolletjes  zichtbaar  waren,  thans  grauwige,  met 
zwart  kruis  voorziene  bolletjes  aanwezig  zijn,  welke  allengs  kleiner 
worden,  en  tevens  donkerder,  om  tenslotte  als  (isotrope?)  bolletjes 
in  de  isotrope  smelt  te  verdwijnen  ^).  Dit  verschijnsel  lijkt  me,  in 
verband  met  de  hieronder  nog  te  beschrijven,  bij  de  verbinding 
Fe^  Cl,,  12  aq.  opgemerkte  fenomenen,  en  met  alles,  wat  ik  van  dien 
aard  bij  de  cholesterylesters  kon  waarnemen,  van  groote  beteekenis 
voor  de  verklaring  van  het  ontstaan  der  vloeibare  kristallen. 
§ 9.  Eindelijk  valt  er  nóg  iets  op  te  merken  omtrent  de  afscheiding 
van  het  a-Phytosteryl-norm.-Valeraat  uit  organische  oplosmiddelen. 
Men  kan  de  stof  uit  aethylacetaat  -}-  weinig  alcohol  in  schoone, 
harde,  goedgevormde  kristalletjes  verkrijgen.  Wanneer  men  echter 
de  verzadigde,  koude  oplossing  in  aethjlacetaat,  met  veel  aceton 
vermengt,  (waarin  n.1.  de  stof  zeer  weinig  oplosbaar  is),  dan  wordt 
de  vloeistof  plotseling  tot  eene  melkwitte  emulsie,  die  bij  bezinking 
het  lichaam  afzet,  echter  niet  in  een  fijn  poeder,  doch  in  den  vorm 
van  eene  duhhelbrekende  zeer  dikke  en  zeer  kleverige  vloeistof. 
Ik  heb  deze  praecipitatie  in  een  uitgehold  objektglaasje  onder  het 
mikroskoop  herhaald.  De  emulsie  is  een,  van  een  onnoemelijk  aantal 
duhhelbi  ekende,  kogelronde  vloeistofbolletjes,  welke  zich  of  snel  bewegen 
in  de  vloeistof,  öf,  tot  grootere  massa’s  vereenigd,  geheel  en  al  identiek 
lijken  met  de  gewone,  anisotroop-vloeibare  fase  A,  als  deze  op  kamer- 
temperatuur is  afgekoeld.  Deze  bolletjes  vertoonen  alle  het  kruis 
der  sferoliethen  en  der  dubbelbrekende  vloeistoffen.  Zij  worden  spoedig 
vast,  en  gaan  dan  in  naaldjes  en  sferolieth achtige  aggregaties’s  over. 
Dat  de  eerst  afgezette  bolletjes  vloeibaar  zijn,  kan  men  door  roeren 
gemakkelijk  bewijzen;  trouwens  de  dubbelbrekende  massa’s  kommu- 
niceeren  veeltijds  met  elkaar  door  zeer  smalle,  dubbelbrekende  stroo- 
mingen,  terwijl  zij  veelal  ook  de  verschijnselen  der  pseudo-isotropie 
vertoonen. 
Hiel  heeft  men  dus  blijkbaar  de  vloeibaar-anisotrope  fase  A uit 
eene  oplossing  door  snelle  praecipitatie  bij  kamertemperatuur  ver- 
kregen, en  wel  in  geïsoleerde  droppels!  Enkele  andere  phytosteryl- 
esters  vertoonen  analoge  verschijnselen,  welke  ik  later,  in  eene  uit- 
voeriger mededeeling  over  deze  lichamen,  zal  beschrijven. 
§ 10.  Hoogst  merkwaaardig  is  bij  het  norm.  valeraat,  bij  ’t  iso- 
valeraat  en  isobutyraat,  de  differentiatie  der  isotrope  smelt  in  een 
groot  aantal  kogelronde,  dubbelbrekende  vloeistofbollen  van  aanzien- 
h Vóór  dien  tijd  ziet  men  de  bolletjes  soms  zich  hiér  door  samenvloeien,  tot 
veellingen  vergrooten,  daar  een  grooter  overgaan  in  een  kleiner,  soms  hiér’  een 
m de  vloeistof  verdwijnen,  en  elders,  veelal  er  vlak  naast,  nieuwe  individuen  opduiken. 
