( 514  ) 
Natuurkunde.  — De  Heer  Kamerlingh  Onnes  biedt  aan  inede- 
deeling  N“.  96c  uit  het  Natuurkundig  Laboratorium  te  Leiden: 
W.  H.  Keesom.  ,, Bijdragen  tot  de  kennis  van  ket  ip-vlak  van 
VAN  DER  Waals.  XIII.  Over  de  voorwaarden  voor  het  zinken 
en  weer  opstijgen  van  de  gasphase  in  de  vïoeistofphase  bij 
binaire  mengsels. 
(Mede  aangeboden  door  den  Heer  J,  D.  van  der  Waals). 
§ 1.  Inleiding.  Gelijk  in  Meded.  N®.  96^>  (dit  Zittingsverslag) 
werd  opgemerkt  (verg.  Meded.  N®.  96a,  Nov.  ’06,  p.  454,  noot  1) 
ligt  het  voor  de  hand  bij  het  onderzoek  van  het  zinken  en  weer 
opstijgen  van  de  gasphase  in  de  vïoeistofphase,  het  barotropische 
verschijnsel,  volgens  de  theorie  van  van  der  Waals  omtrent  binaire 
mengsels,  uit  te  gaan  van  het  if;-vlak  voor  de  gewichtseenheid  van 
het  beschouwde  mengsel.  Twee  coëxisteerende  phasen  van  gelijke 
dichtheid  zijn  op  dit  t|;-vlak  vereenigd  door  eene  raakkoorde,  wier 
projectie  op  het  x,  r-vlak  ')  evenwijdig  is  aan  de  .r-as.  In  Meded. 
N“.  96i  werd  reeds  opgemerkt,  dat  eene  dergelijke  barotropische 
raakkoorde  bij  verlaging  van  temperatuur  van  af  de  kritische  tem- 
peratuur van  de  eerste  (minst  vluchtige)  component,  op  twee  wijzen 
kan  te  voorschijn  komen  : 
a.  doordat  bij  zekere  temperatuur  de  hellingshoek  van  de 
jr 
raaklijn  aan  de  plooi  in  het  plooipunt,  <9^/,  de  waarde  - bereikt,  en 
bij  lagere  temperatuur  deze  overschrijdt ; 
b.  doordat  op  de  plooi  6 bij  zekere  temperatuur  een  maximum 
7t 
en  minimum  vertoont,  en  dit  maximum  de  waarde  — bereikt  of  over- 
schrijdt.  Ook  in  dit  laatste  geval  zou  bij  lagere  temperatuur  eene 
der  beide  alsdan  optredende  barotropische  raakkoorden  het  plooipunt 
jr 
kunnen  bereiken  en  aldus  ~ — worden. 
In  beide  gevallen  waarin  bij  zekere  temp.  dp  ==  -,  is  te  verwach- 
« ten,  afgezien  van  complicaties  zooals  eene  lengteplooi  enz.  (verg. 
Meded.  N“.  96b,  p.  507),  waarvan  de  beschrijving  later  zal  gegeven 
worden,  dat  voor  mengsels  van  dezelfde  stoffen  bij  eene  lagere  tem- 
peratuur  weer  — - , Avordt. 
1)  Voor  de  beteekenis  van  x era.  v alhier  zie  men  Meded.  Nv  96&. 
