( 518  ) 
Met  het  deel  van  onze  metingen  dat  wij  thans  voor  publicatie 
geschikt  houden,  hebben  wij  meer  onmiddellijk  voortgebouwd  op  het 
werk,  dat  H.  H.  Francis  Hyndman  met  een  van  ons  (K.  O.)  reeds 
voor  1904  verricht  had,  zoodat,  al  zijn  ook  alle  waarnemingen,  de 
een  om  deze,  de  andere  om  gene  reden, [doch  altijd  om  de  gewenschte 
(en  er  mag  wel  bijgevoegd  worden,  gedurende  den  loop  van  het 
onderzoek  hooger  opgevoerde),  nauw'keurigheid  te  bereiken,  herhaald, 
aan  genoemden  onderzoeker  een  belangrijk  aandeel  in  het  eindelijk 
welslagen  der  metingen  toekomt. 
De  door  ons  verkregen  uitkomsten  verschaffen  gegevens  om  langs 
experimenteelen  weg  de  correctie  van  den  waterstofthermometer  tot 
de  absolute  schaal  aan  te  brengen  (zie  de  volgende  Mededeeling)  en 
den  aard  der  afwijking  tusschen  het  isothermennet  van  waterstof 
en  dat  der  gemiddelde  gereduceerde  toestandsvergelijking  (verg.  Med. 
N".  71,  Juni  1901  en  Med.  N®.  74,  Arch.  Néerl.  1901)  aan  te  geven.®) 
De  vastgelegde  punten  in  het  isothermennet  zijn  slechts  weinig  in 
getal,  doch  deze  weinige  punten  zijn  dan  ook  met  zorg  bepaald, 
zoodat  zij  als  het  ware  normaalplaatsen  in  het  onderzochte  gebied 
der  toestandsvergelijking  vormen,  met  welke  zonder  voorafgaande 
vereffening  de  berekening  van  individueele  viriaalcoefficienten  kan 
worden  aangevangen.  Kenmerkend  is  er  voor,  dat  telkens  een  groep 
van  dergelijke  door  bepalingen  met  den  piëzometer  en  manometer 
(zie  Med.  N°®.  69  en  78)  verkregen  normaalplaatsen,  werkelijk  op 
dezelfde  isothermen  (die  van  ongeveer  — 104°,  — 136°,  — 183°, 
— 195°,  — 205°,  — 213°  en  — 217°)  liggen,  en  dat  op  diezelfde  isother- 
men telkens  een  punt  bij  geringe  dichtheid  door  een  bepaling  met  den 
Mededeelingen  op  dit  onderwerp  betrekking  hadden.  Sedert  werden  met  de  nauw- 
keurigheid, die  de  open  standaardmanometer  (Med.  N'.  44  Oct.  1898)  en  de 
gesloten  standaardmanometers  (Med.  N^.  50  Juni  1899)  toelaten  in  Med.  N^.  70 
(Mei  en  Juni  1901)  de  isotherme  voor  20°  G.  tot  60  atm.  gegeven,  waarbij  zich  dan 
aansluit  Med.  N'^.  78  (Mrt.  1902)  voor  de  isothermen  van  waterstof  bij  20°  G.  en 
0°  G.  gelijk  zij  bepaald  zijn  met  de  toestellen,  die  ook  voor  dit  onderzoek  gebruikt  zijn. 
De  geschiktheid  van  deze  voor  nauwkeurige  isotherme-bepalingen  is  in  Med.  N '.  78 
aangetoond  en  wordt  door  deze  Mededeeling  voor  lage  temperaturen  bevestigd. 
Verscheidene  Mededeelingen,  zoo  N°-^.  83,  84,  94*  en  94/  verder  N°®.  85  en  956, 
eindelijk  No®.  89,  93  en  95  houden  meer  of  minder  verband  met  dit  onderzoek, 
waarvan  het  groote  belang,  zoo  het  nauwkeurig  wordt  uitgevoerd,  in  Suppl.  N*.  9 
Febr.  1904  is  uiteengezet. 
De  uitkomsten  van  metingen  bij  hoogere  drukkingen  en  lagere  temperaturen 
hopen  wij  eerlang  te  doen  volgen,  alsmede  die  van  aanvullende  bepalingen  bij 
lagere  drukkingen. 
®)  Definitieve  waarden  voor  de  viriaalcoefficienten  B en  (7  (§  12  bevat  slechts 
voorloopige),  waaruit  het  verschil  m.et  die  volgens  de  gereduceerde  vergelijking 
kan  volgen,  worden  in  de  volgende  Mededeeling  gegeven. 
