( 869  ) 
gezichtslijn.  Deze  hypothese,  tot  welker  staving  tot  heden  geen  expe- 
rimenteele  noch  theoretische  gronden  zijn  aangevoerd,  maar  waarvan 
evenmin  het  onhoudbare  met  zekerheid  gebleken  is,  voi’mt  één  der 
steunpunten  van  Brester’s  zonnetheorie. 
Volgens  die  theorie  is  de  zon  in  hoofdzaak  gas^  ormig ; de  fotosfeer 
is  een  soort  wolkenlaag  die  voortdurend  daalt,  in  diepere  deelen 
gekomen  verdampt,  doch  vaji  boven  door  nieuwe  condensatieproduc- 
ten  wordt  aangevuld ; het  licht  van  cbromosfeer  en  protuberanties 
is  hoofdzakelijk  een  luminescentieverschijnsel,  opgewekt  daar,  waar 
scheikundige  vereeniging  plaats  heeft  van  gassen,  die  eerst  wegens 
vermenging  met  veel  andere  condenseerbare  gassen  gescheiden  waren, 
doch  zich  verbinden  naarmate  die  bijmengselen  door  condensatie  en 
daling  zich  verwijderen. 
Een  andere  grond,  dien  de  schrijver  aanvoert  als  zeer  overtuigend 
ten  gunste  van  zijn  meening  dat  de  zon  in  rust  is,  bestaat  in  de 
rangschikking  der  elementen  in  lagen,  ongeveer  in  de  orde 
hunner  atoom-gewichten,  een  rangschikking  die  hij  door  vele  waar- 
nemingen, o.a.  bij  eclipsen,  bewezen  acht,  en  die  niet  zou  kunnen 
blijven  bestaan  als  de  massa  in  heftige  beweging  verkeerde.  Ook  de 
onverandelijkheid  van  het  spectrum  der  zonneschijf,  waarvan  toch 
de  meeste  lijnen  volmaakt  vaste  plaatsen  innemen,  bewijst  de  rust 
der  gasmassa. 
De  temperatuur  in  de  zon  is  volgens  Brester  weinig  of  niet  ver- 
anderlijk; alleen  maar  toenemend  met  de  diepte.  Het  warmteverlies 
naar  buiten  wordt  aange\ndd  uit  mechanische  energie  (bij  de  con- 
tractie), uit  condensatiewarmte  (bij  het  neerslaan  der  fotosferische 
wolken),  uit  verbindingswarmte  (bij  exothermische  scheikundige 
processen),  uit  dissociatiewarmte  (bij  het  uiteenvallen  van  de  endo- 
thermische  vei'bingen  die  in  de  diepere  deelen  der  zon  aanwezig  zijn) 
en  uit  warmteontwikkeling  bij  radioactieve  processen. 
Aan  de  mechanische  en  endochemische  warmtebronnen  kent  Brester 
de  hoofdrol  toe  in  de  huishouding  der  zon ; daarentegen  ziet  hij 
vooral  in  de  processen  van  condensatie  en  van  scheikundige  verbin- 
ding, die  in  de  buitenste  deelen  van  het  hemellichaam  plaats  hebben, 
de  onmiddellijke  oorzaak  van  de  zichtbare  veranderingen  op  en  om 
de  zonneschijf.  Van  deze  physische  en  chemische  processen  echter 
zou  de  energie  spoedig  uitgeput  raken ; doch  zij  verloopen  straks  in 
tegengestelden  zin  onder  den  invloed  van  de  hoogere  temperatuur 
der  diepere  deelen,  waarbij  dan  de  twee  eerstgenoemde  warmtebronnen 
het  energieverlies  dekken. 
De  hier  genoemde  denkbeelden  worden  alle  in  de  ,, Inleiding” 
ontwikkeld ; wij  zijji  er  iets  langer  bij  blijven  stilstaan  omdat  zij  den 
