( 941  ) 
der  verschillende  reeksen  van  verborgen  plooipunten  enz.  enz.,  zooals 
o.  a.  in  10  Jan.  1906  is  aangegeven  (zie  ook  Teyler  II).  De  Heer 
Keesom  spreekt  er  niet  van,  dat  er  in  zijn  fig.  1 (l.c.  p.  763),  behalve 
de  daar  gedachte  plooipuntslijn  van  Z;„naar/irj,  altijd  nog  Qen  tweede 
tak  bestaat,  die  langs  den  rand  der  y-as  in  de  nabijheid  van  ,r  =:  1 
loopt  van  het  punt,  waar  v b,  naar  — en  die  bij  lagere  tem- 
peratuur tot  een  driephasenevenwiclit  aanleiding  geeft,  zooals  dit  door 
mij  (eveneens  in  10  Jan.  1906  en  Teyler  II)  is  ontwikkeld. 
Het  feit,  dat  een  plooi  zich  op  de  genoemde  wijze  uitstrekt,  wordt 
dus,  zooals  wij  reeds  zeiden,  in  de  eerste  plaats  daardoor  beheerscht 
of  de  waarden  van  ^ en  — ^dus  van  ^ = ~ en  jr  = — ^ zoodanig 
zijn,  dat  6 grooter  is  dan  die  waarde  van  6,  waarvoor  bij  de  ge- 
geven waarde  van  nr  de  plooipuntslijn  een  dubbelpunt  bezit.  Omdat 
derhalve  de  kennis  van  dit  dubbelpunt  van  zoo  groot  belang  is  voor 
de  onderscheiding  der  verschillende  typen,  heb  ik  de  daartoe  ver- 
eischte  omslachtige  berekeningen  in  Teyler  I uitgevoerd  en  de  ge- 
vonden uitkomsten  in  tabellen  vereenigd.  [Zie  ook  Teyler  II,  waar 
fig.  22  (blz.  30)  de  resultaten  grafisch  voorstelt]. 
Niet  derhalve  het  feit,  dal  dkmj>  Tp  is  (Keesom  zegt  dan  ook 
zeer  terecht  in  een  Noot  (l.c.  p.  761),  dat  T^m  ook  < Tk,  kan  zijn), 
maai  alleen  het  feit,  dat  6 zich  boven  de  dubbelpuntsw aarde  bevindt, 
beslist  over  het  bedoelde  verloop  der  plooipuntslijn.  (Zie  ook  10  Oct. 
1906,  waar  ik  de  meeste  der  door  mij  verkregen  resultaten  resu- 
meerde). ^) 
Nu  vermeldt  Keesom  wel  in  een  Noot  (l.c.  p.  754),  dat  ik  voor 
het  geval  a^  = 0 de  plooipuntslijn  heb  nagegaan,  maar  deze  mede- 
deeling  is  niet  geheel  volledig,  want  niet  alleen  voor  dit  bijzondere 
plooi  (welke  laatste  thans  de  eigenaardige  naar  Go  gerichte  gedaante  heeft)  in 
de  nabijheid  der  as  x 0 bepaald.  Maar  ik  erken,  dat  dit  geheel  willekeurig  is, 
daar  men  op  een  dergelijke  plooi  moeilijk  kan  aangeven  waar  de  druk  hoog  ge- 
noeg is  om  doeltreffender  van  vloeistofphasen  te  spreken.  Zoude  het  niet  beter  zijn 
ons  hier  aan  de  terminologie  van  van  der  Waals  te  houden  en  van  guïde  phasen 
te  spreken,  en  de  beide  phasen  vloeistof te  noemen  bij  temperaturen,  waar 
het  driephasenevenwidit  aanwezig  is  ? Men  zou  anders  in  dit  laatste  geval  vast- 
houdende aan  de  terminologie  van  K.  O.  en  Keesom  — van  drie  coëxisteerende 
(jasphasen  moeten  spreken,  éen  verdunde- en  twee  zeer  dichte,  welke  laatste  men 
in  het  geheel  identieke  geval  van  water  ■+•  aether  toch  wel  nimmer  met  den  naam 
van  gasphasen  zal  aanduiden. 
9 Prof.  VAN  DER  Waals  zegt  (Deze  Verslagen  van  6 Maart,  p.  686)  „dat  het 
„tot  hiertoe  nog  niet  zou  gelukt  zijn  de  oorzaak  voor  die  verschillende  vormen 
„(van  plooien)  aan  te  geven.”  Ik  meen  dit  in  mijne  stukken  van  1905—1906  tot 
op  zekere  hoogte  gedaan  te  hebben. 
