316 D’AMBOINSCHE 
verfcheide Y 2 iVi zomtnige Chinezen, te weten, dat deze dieren op den bloten flrand kruipende, 
en by geval door het blixem-vuur geraakt , fehielyk verlleenen, zoude ; indien dit zoo 
was, dan zoude het al meer aan andere foorten ook gebeuren; waar van men geen 
ondervinding heelt ; Het is waarfchynlyker , dat een flach kleine en witte Alykruiken, 
(die vier of 6 maal meer vléefch hebben, dan haar huisken bergen kan, en daarom 
in ’t Amboinfeh JJ]i Pa/efou^ dat is, Veel Vleefch of Meer Vleefch genaamt worden) 
haar van de natuur beitemde maate van wasdom en grootheit erlangt hebbende, van zelfs 
en door haar eigen ileenzap verityven en in Heen veranderen: Hoewel dit gevoelen al 
mede haar zwarigheit heeft, want men kan zeggen, dat dan deze Heen de nette ge- 
daante van het vorige dier behoort te behouden, het welk men echter niet ziet : Hief 
op kan men antwoorden, dat de dieren in k verlleenen qualyk haar vorige gedaante 
konnen behouden, dewyl ze inkrimpen, hier en daar gelloten en gebroken worden , 
gelyk men aan deze Iteene Slekken nooit ter dege het hooft bekennen kan. De Ma- 
leijers Zeggen, dat ze in andere Landen ook gevonden worden, doch zeer zelden, 
zy dragen ze onder andere om ’t lyf, inzonderheit de eerlte faorte,omnaar 
hun gevoelen onquetsbaer in den oorlog te zyn. 
Dederde Cocbku Süxsa is dc dcrdc foorte van verlleende Slekken , doch geene gedaante vari 
jtandlghe^ ccnig flckkcnhuis hebbende , maar alleenlyk een Huk van het vleefch deze.ï diers ver- 
fchreven. fonendc, gemeenlyk een vinger lang en fchaars een pink dik, meeltendeel krom en 
bogtig: Men zoude ze voor witteen half doorfchynendeKeilleenen aanzien , doch de 
gedaante bewyfl genoegzaam dat ze van eene üekke moeten komen, w^ant het ronde 
deel heeft altyt een aanwas of vlek, gelyk het kruipende dier gehad heeft , het ronde 
deel is het wicHe, gemeenlyk half doorfchynende en blauvvachtigals Achaat , zomtyts 
effen zomtyts rimpelig met een wit hart in de midden als een ader ; de vlerken zyn 
van eene donkere keiachtige fubHantie ; uit wat foorte van hoorntjes zy komen kan 
ik noch niet zeggen, want men vind de Hukken bloot hier en daar op den Hrand van 
lL.ejtbnor^ en malkanderen niet gelyki Zy koken dapper in Limoenzap, en vuureri 
by nacht niet, behalven een weinig aan de keiaehtige vlerken, als men ze wat hard 
ilaat ; tegen malkander gewreeven rieken ze als andere Hukken van Schulpfchaalen ; 
Van haar gebruik is noch niet bekent. 
ïn V XXIX. Höofrdeel •van het voorgaande II Boek^ zyndeverfteendeBorensenSchuU 
pen door den Schry ver geleerdelyk verhandelt : Daar neffens , hoe en •waarom , die in Stee- 
nen , op bergen , '^a ontoegankelyke diepten onder d' aarde gevonden -worden Zyne rede- 
nen zyn ontwyfetbaay ; namdyk^ dat ze daar in geraakt zyn^ tun Godt de Heer^ 
om de eerjiè waereldt te verdelgen, dour den algeinenen Zond-vloet alles overstroomde; 
daar door al dat ge fchapen was^ Menfchen ^P'ogels en lLandtgedierte{buiten dat de Ark 
be floten hield) om hals raakie en vernielt wierdtt Poerende de Pijjchen, {Horens^ Schul- 
pen en andere ftoffen daar onder begrepen) door den drift der Wateren , over den gehe- 
len Aartbódem. Veele zyn daar door in V diep der Bergen en onder de aarde , door den 
drift der Wateren , geraakt', die met Steenzap door drongen, échter de gedaanten behou- 
dende , verfieent zyn : Wordende dag elyks en byna op alle plaat zen , zoo in 't binnenfte der 
bergen, als aardtgronden gevonden , en daarom van den Schryver, Vader Noachs- 
Schulpen ,genaamt ; alhoewel latere overfirommgen zulks mede hebben veroorzaakt. 
De tegenfprekers van dit gevoelen willen , dat het gewajjehen der aarde en fteenen zyn. Doch^ 
wanneer men de za k met reden navorjebt, is het onbetwiftbaar geene onmoogelykheit , 
om dat gevoelen goedt te keuren; te meer, om dat 'de mee/te, die in de bergen en aarde 
gevonden worden, in gedaanten , met die de zee voortbrengt , overeenkomen; zomtyts 
geheel fcbulp, zomtyts half of wel geheel verfieent; ook vindt men dat, als ze geheel 
geopent of doorgeflagen worden, de bmneJiof,namelyk de vifch, mede infieen verandert i 
van eene geheele andere gefieltheit is dan de fchors of fcbulp, die het binnenft wel eer 
omvangen heeft : 'Ja , men befpeurt ook onaerlcheit tuffehen de harde ofvafie deelen van de 
vifch en de flymerige of wekere’, die infgelyks harder of weker, en de buitefchulp daar 
tegen, wederom ongelyk harder dan de inwendige deelen zyn. Dus bevindt men ook dat 
de Horens en Schulpen, uit de Steenbergen gehaakt, mee ft alle harder èn fieenachtiger 
zyn , dan uit de aarde gegravene, die veel weker , meer verkalkt en •Ver gaan zyn*. 
Ook is_ V aanmpkelyk , dat hoe ze dieper i^zpo wel in bergen ah aarde) gevonden wor- 
f edenen 
over het 
verfieenen 
van Hoor~ 
nen en 
Schulden. 
