rariteit. KAMER* II Boek* 157 
\ 
men, zommig^rond als doornen, wit en grauw, allena voren gekeert, zoo dat men 
ze nergens konde aanvatten, als alleen, en datnochnaulyk^, achter by ’t hoofd : De 
geheele Schulp klonk als fyn porfellein , en geen Inlander had diergelykemeer gezien ; 
Zy is in ’t jaar 1 68 z . aan den groot Hertog van gezonden. 
I X. Rechte Paarlemoerfchulpen , deze hebben wy op deze Eilanden niet , maar 
een foone, die zeer daar na gelykt, hoewel zy geen paerlen geeft; wy noemen ^Qgekeèldt 
Tafelbordjes, en zilvere Pierings. Maleitfch, Telmgaandjin. Amboinfch, 
nay, dat is, Hondsooren: Zy is meeft rond als een klein tafelbordje , achter aan de 
eene zyde met een oor gelyk de Fe&ines , doch domper en breeder , buiten met vee- 
lelangefchubbenbezet, omtrentde randen de langde , buigzaam, en in den zon ge- ' 
droogt, bryzelig als nat gemaakt en weder ingedr-oogtparkement: Deze fchubbenof 
nagels afgefchuurt zynde, worddefchaalwatefFen,enismet witte plekken gefpikkelt 
gelyk een dange vel; Binnen zyn de kanten zwart, ’toverigeis wit en zilver wig, het 
vleefch als aan andere Oeders , doch witter en harder. Men heeft noch een ander dag , 
uit den prauwen ros , dun van fchaal , in den zon leggende fcheurtzeligt, enis van/»or?, 
, , letter G. 
geen belang. verbeeldt, 
In de Molukkos hebben de Alphooreezenop’t land iïi^//miz^(?r^aanhaare zwaar- 
* ^ va» d‘ ia- 
den zekere fchildekens van Schulpen gemaakt , dik en rond geOepen , dewelke hun de hnders 
handen bedekken: Deze fchildekens noemen zy , die zy zoo ’t fchynt van^“" 
verfcheide Schulpen maaken ; de gemeende zyn gemaakt van een dach groote breede 
Schulpen ^gelyk wy in deze IX de foorte dellen, zynde ruim een fpan breed , en wat min- 
der lang , fchaars een vinger dik , van driederlei korden gemaakt , w^aar van de buiten** 
ftegrofenruigis; de middelde is als aan den doch meer blinkende; en de 
binnende is recht paarlemoer: Binnen ziet men een groot plek vol rimpelen , daar 
wervel gedaan heeft, en daar in groeijen de paerlen, doch niet in alle: eerft iszyaan^^«dr/» 
den Schulp vaft met een fmal halsje, ’c welk van het Dier zoo lang gelekt word , 
dat ze los raakt, en daar vanworddepaerlpeerformig: Ofzy rondom het Land Hal- 
lemahera enGelolom zee vallen, is my noch onbekent, want alle, die de Alphoo-' 
reezen hebben.; zyn langen tyd in den aarde vergraa ven ge weeft, en, zoo men zegt, 
iaTermUgebr?igtin*tjaari66i. dooreengroote Ghineefche fFmckan, die dezelve 
op Söloc (een landfchap op Borneos Noordzyde) ingeladen hadde , en in China wil- Beze 
de voeren, om kantoortjes en fchrynwerk daar mede in fe leggen ; doch dewyl 
volk van het voorfchreeven jonk voor Spyonnen van wierd aangezien, is het nerfcheide 
door de onze aangehaalt , en prys verklaart , wanneer deze Schulpen op Te^knaUingroo.^l%lf^'^ 
ten meenigte hier en daar verlmeten wierden , en miflchien door de Alphooreezen op- 
gezocht en bewaart zyn, dervende voor ’t ftuk wel een Ryxdaalder eifchen; zy noe- 
men ze daar in ’t gemeen , dat is. Paarlemoer, cn zeggen, dat ze een tyd 
lang moeten vergraaven worden, om dat de verfche in ’t werken te bryzelig vallen: 
De Roning van ’t voornoemde land S^lok heeft in zyn land een zekeren vlakken ftrand , 
daar de voorfchrevene Paarlemoerfchulpen vallen; alwaar, zooikverfta, niet alleen 
alle Schulpen , maar ook de viffchen , die zich daar omtrent ophouden , paerlen byzig 
hebben : Deze ftrand word met ff renge wachten bewaart, zoo dat niemant daar viffchen ^ 
’ver» 
mag, janieteensaanLand vaaren; maar de Koning, als ’t hem belieft, laat de Schul- ^ 
pen opviffchen , die hy dan aan de vreemde Handelaars verkoopt. ^ 
DiergelykeSchulpen vallen in den Golf van Per fien, inzonderheit aan den zyde van 
Arabien omtrent de Eilanden van Baharefjn, daareertydsdevermaardftepaarlebank 
was, en zy worden tegenover den Congo aan den Perfifcheo ftrand te koop gebragtjDewWf»,^ 
dienende méeft om rauwe Oefters daar in te branden, want n)en kan ze lang gebrui- 
ken, eer de buitenfte rauwe fchorze af brand, en dan zyn ze noch goed paarlemoer^ 
Uit W eft-Indieo worden na Holland ook dusdanige gebragt , waar van men de groot- 
Pe infgelyks gebruikt om Oefters in tebraaden : De fyndere worden in ftukjes gezaagt ^ 
om fchryn en buffenmakerswerk daar mede te maaken : In de twee buitenfte 
V 3 
