200 
D’ A M B O I N S G H E 
Tweede RegeU 
Een onfe Siams zilver werpt aan water uit 5 5^- grein waters. 
Derde Regel. 
me7?sea Verdeel het bovenftaande watergewigt van ’t gout 25» grein in 24. deelen, ’twelk 
^1“ karaaten , of zoo men met onfen handelt , fchrupels zyn j komt voor 1 fchrupel i ^ deel 
grein waters ten naatten by desgelyks ’t zilverwigt 5:6 grein ook in x^gedeelt ; komt 
nauw genoeg voor i fchrupel 2 ^ grein neem het eerfte van ’t tweede af, blyft grein/t 
welk wy waterfchil noemen van karaat tot karaatjWant om dat onder ieder onze gout het 
2^fte deel of cenfcrupel zilvers moet gemengt zyn , als het een karaat lager in alloy zal 
wezen , zoo volgt dat het voorfchreeve waterfchil ’t onderfcheid der karaaten aanwyft. 
Vierde toeftel. 
Een ttaafje japanfeh koper, dat men voor ’t zuiverfte houdt , weegt 7 on^en 1 drach- 
2Xime en 2 fcrupels ; werpt aan water uit 7 drachmen 25- grein, of^^.y grein; door den 
gms'tko- regel gewerkt, komt voor i onfeói grein fchaars. 
o 
Exempel L 
Ofu gout of zilver, dat gy tot deze waterproef beproeven wilt , inhoude zilver of 
proffJa» koper, zultgy daar aan kennen; het zilverige gout is bleekgeel en week op de toets; 
gemengt het koperige is roodachtig en hard op de toets. Ik heb dan een ftaafje liegt gout 1 
iT/,’o/^o-dat ik bevinde zilverryk te zyn, wegende 12 drachmen en 4^ grein, of 745* grein > 
zyn wax-formtje houd aan water i drachme of 60 grein , voor de bovenitaande iz 
drachmen en 45 grein neemeik 38 fcrupels , en zegge , 3 8 fcrupels geeven 60 grein 
water; wat geeven 24 fcrupels, of i on^e? maakt 3 8 grein. 
Om nu het alloy van dit tiaafje te weeten, zoo zeg 24fcrupelsof een on^e fyn gout 
geeven aan water 29 grein, wat geeven 38 fcrupels? maakt 4^ fctupels . trek hieraf 
de bovenitaande 38 grein waters, blyft 8 grein waterfchil, ’twelk maakt 8 karaaten, 
trek die af van 24 karaaten, blyven overig 16 karaaten, ’t welk is het alloy van dit 
Itaafje, gelyk gy ook in de bovenftaande tafel vindt ; waar uit volgt, dat onder dit 
ftaafje 16 deelen gout en 8 deelen zilver zyn, dat is, een derde deel aan zilver. 
Befluit* 
Hier uit blykt verderf dat deze proef wat onzeker gaat, indien de ftaafjes die gy 
Gaarne- toetfen wilt , niet ten mififten twee on^en houden ; want hoe meer ieraant neemt , 
mnghier ^oe zekerder het uitkomt ; en in ’t maken van de'formtjes moet men wel opletten , 
dat het wax overal ter degen aanleggen , en in ’tuitfehudden van de ftaafjes, dat men 
den form niet drukt. 
Exempel IE 
Met een 
proef door 
den Schry- 
ver ont-^ 
dekt* 
' en Frankfor ter goude Dukaton was fufpea, dat ’er van binnen eenig zilver verbor» 
lag, en boven op een goude bük hadde , nadien hy naar zyn grootte te ligt 
:en , hoewel op de toets Coepan-gout geleek , en , als men daar op c rapte , 
ikhy hol, hy was zwaar ^ drachmen eften, of 21^ dobbeltjes; deze op de voor- 
