'B’ A M B O I N S C H E 
"Nadere 
hefchry- 
mdnge da^r 
vdnt 
Meet I y. 
dagen in t' 
vuur 
fiaan. 
'Redenen 
van haar 
fchaars- 
heit. 
‘De laatjïe onderrigtinge hier van is te vinden in de reis van den Duitfchen Amhajfademy 
die van Batavia aan den Keïfer vanChmz ge^ndenwierd ^ en in 't Fr anfch gedrukt 
in 'tjaar 1615, die daar duidelyk van verhaalt^ dat de aarde ^ daar dePorfelkine 
Schotels van gemaakt wor den i uit het gebergte vanVlo^xi^gsbragt word ^ en inhoeF 
achtige Jiukken ge formeert j te water gehragt ^ en rhet des Konings Zegel gemerkt word% 
dat d' aarde in haar gelv heel mager en fjn is , glinflerende.gelyk zand ; en dat ze word 
tofbereidt engefatzoeneert op dezelve wyfe j g€lyk,de Italiaanen de fyne aarde vaten van 
Favqntia ö/Faen^a bereiden \ en dat zp aangaande dat konfijluk zyto zprgvuldig zyn ^ 
dat het alleenvan den Vader maar aan den Zoon geopenbaart word ^ dat ge met Indigo 
gever ft , en vyftien dagen achter een in een vtmrigen oov en gebakken worden , en befiookp 
met hout ^ dat heel droog en niet rookendeisi het welk, den Auteur gegten hebbende i 
konde hem qualyk van lacchen onthouden over gemeene gevoelen , V welk boven 
door ons verworpen is. ■ 
Vraagt nu iemand^ hoe ge zoo fchaars of natiwlyks te bekomen zjn daar ge goo veel en in 
korter tyd gemaakt worden 'f Hier op antwoorden dezp laajie Schryvers\ dat Vr een 
groote boete geget is op die de eerjie foorte uit het land voeren. En gewijfelyk op 
dege foorte paffen d' eigenfchappen , die Scaliger en andere de Porfelleine Schotels toe- 
fchryven ; dat ge geen vergift willen houden , dat ge vuur faan , dat ze 7 iiet hooger heet 
worden , dan daar vogftgheid ingedaan word : W mt die onder ons in f gebruik zyn , en 
dennaam van fynftedraagen, fullen alleenlyk vuur flaan, maar geen, ver gift ontdek ‘ 
\en ; doch mogen boven d' andere dienfig zjn tegen de roode loop. 
XXIV. HOOFTDEEL. 
Pingan Batu ^ Gory. Gifvfchotels^ 
De Gift‘ 
fcbotels he- 
jehreven. 
M 
^tPorJ 
lein ’t on 
En heeft voor dezen die vati Europa wys gemaakt , dat het fynfle Porfellein 
’t welk men Kraakwerk noemt , die eigenfchap zoude hebben , dat het 
fpringen of knerièn moeft , als men eènig vergift daar in dede : De Sinee- 
zen hier van ondervraagt weeten geen Porfellein aan te wyfen van-het 
gemeene llach, hoe fyn het ook zyn mag, ’t welk die eigenfchap zoude hebben; 
maar wel een ander flach van ’t gemeene veel verfchillende , ’t welk by de Maleyers 
pt Fingan Batoe genaamt word. Onder dezen naam vind men verfcheide Schotels , die 
echt malkander in fubdantie en prys veel verfchillen , weshalven ik ze verdeden zal 
«.joor ge- in gemeene of flegte, en in zeldzaame ofkoftelyke. 
^'^ReTan- De, gemeene Pingan Batoe is een zwaare groote fchotel , als of ze van fleen ge- 
eterfUch , vlak, op den grond een vinger dik en meer» aan de zyden half zoo dik 
met omgewelde kanten , glad, bleekgroen, dochdeeene meer naar t blauwe, de an- 
fceireven. na’tgrauwe trekkende; de meede zyn eenpaarig van koleur, dogzommige 
hebben onder ’t glaffuurfel eenige dguurert van bloemwerk uitkykent Menvind’er 
ook , die aan de buiten- zy de veele ronde en verhevene ruggen hebben , eertyds by de 
Ternataanen zeer geacht, mGorange Mangatigemtimt, dat is, Haais-leverofnaar’t 
fatzoen der ruggen of naar de koleur van de rauwe Haaije-lever. 41 het andere üach van 
Pingan Batu noemen ze Suggi: Deze foort moet glad, geheel en maffief zyn , maar 
als daar veele Icheurtjes inkomen , zoo rekenen ze die voor dood , en niet meer deugen- 
de ; Dit aardwerk plag eertyds in Sina gemaakt te worden, doch was aldaar in geen waar- 
de , maar alleen voor gemeene Lieden, gelykhet ook inderdaat een flegt aardewerk 
is j en hietin't Sineeich Tschopoa, dat is, fteene fchotels J Hedendaags by de Tar- 
tarifche regeering word het niet uitgevoert , en miiTchien ook niet meer gemaakt, daar- 
om men nu in waarde houdt al wat men van ’t oude flach noch vind ; Inzonderheit 
JZotee- «iat met witte bloemen gefchildert is. De Amboineezen , enby na alle inwoonders van 
zen koog den Molukkifchen kreitSi plagten eertyds , ja doen het noch, deze fleeae fchoteis , 
geaeht, qqJj- allerhande fyn Porfellein onder de aarde te vergraaven , om ’t zelve niet ligt 
't Welk 
x eel run - 
weren 
grsQver is. 
