254 D‘ AMBOÏN SGHE 
«F* 
iie dragt zy , doch de Inlanders weeten van des zelfs oorfpronf anders liiet te veriiaa» 
len , dan dat het van de W eükant kome : In yt einde van \ zelve jaar heeft hy my ook 
eenfnoertjegezonden, ’t welk hy zeidehet oprechte LaéatfatQZfü, 'LyndQ iivoet 
lang j digt geregen van platachtige korrels , in ’t midden groote , na de einden alleoks- 
kens kleinder , anders van gedaante als koraalen van’t kleinfteilach s maar oranje rood , 
wegende / dubbeltjes , by hem gefchat op i 'tail gouds ofte i y ryksdaalders waardy ^ 
Mhigli- Eenige Inboorlingen van Timor en Rotty van my naar dit gewas ondervraagt deden 
/ï/ ‘^7 vericheide verhaalen , dat men zeggen zoude het onder hun een opge-^ 
pa» de ftemt werk te zyn voor de Hollanders te verbergen ; wat Mmu Labüttc zy en waar het 
valt: want het is by my niet gelooflyk , datzoo veelelnlanderts niet zouden weeten* 
waar dat ding vandaan kome, ’t welkzy zoo gemeen draagen, De Rottineezen zeg- 
gen , dat het op Timor valt in ’t bergachtige Landfchap Smneba , in k gemeen Somie- 
bay genaamt, omtrent die plaatfen daar hetgout valt: Men vind het als kleine en 
hoekige korrels in ’t gebergte , die aan ’t vuur gehouden zaamen fmelten, of zoo 
andere zeggen, niet fmeltenmaar alleenlyk gloeijenden week worden, dat men ze 
effen met een hamertje fatfoeneren kan tot platte fchyfjes,, en dan meteen gloeijend 
mZaL yferdraad doorbooren : Die het fmelten ftaande houden zeggen , dat men veele kor- 
h‘inderge.y^Q\^ aao ccn yferdraad moct rygcü ctt ovcr hct vuurhoudcn , totdat ze aan malkander 
word, fmelten , en dan met een ander yfer daar over ftryken dat ze effen worden ; ’t welk 
koud geworden is geeft een lang pypje, dat men dan naar believen in ftukken breekt, 
d’ einden plat flypt en aan draaden rygt ; Daar loopt echter eenfoort onderdiebe- 
\ ftorven geel is , van buiten geftreept als koraalen, van binnen doorgeboort en zwart ^ 
fchynende flukjes te zyn van lang gebefigde tabaks-pypent vraagt gy de Timoreezen, 
waar het wall , zy zullen eenftemmig ontkennen, dat Mutu Labatta op hun Land waf- 
fe , en wyfen u na Sawo , daar het miffchien op beide plaatfen valt* 
Befchry Haar geboorte-plaats dan over flaande zullen wy het befchry ven , gelyk het ons voor- 
sf/yf. gekomen is: Hetzyn korteltjes van ver fcheide gedaante, de meefte als dunne fehyf- 
, jes , .zommige als kaaskens, andere als ftukken van pypen , van fubftantiede bleeke 
of geele koraalen naaft komende , de meefte^oodgeel > zommige wat roffer , zommige 
^ watbleeker, dat men ze voor lang gedragene koraalen zoude aanzien, indiett ze die 
gefchikte form hadden , haar oorfprong is naar ’t waarfchynlykfte uit het gebergte , en 
derhalven mineraal , vallende zoo wel in kleine ftukjes als in lange takken, die van 
natuur binnen hol zullen zyn ; hoezy nudoor het vuur gefmolten en geformeertwor- 
i?etvQor den, zullen wy aan het nader onderfoek beveelenj Immers het heeft my niet willen 
gelukken , want de ftukjes van Mufu Labatfaover’t vuur gehouden wierden welgloei- 
verhaalde, 
en onwaar 
bevonden. en rood , maar geenzins week en gefmeedig veel min vloeijend. 
Men verdeelt het in twee foorten , want de grootfte korrels , en die beftnaar het 
bleek koraal trekken, noemende Inboorlingen van de voorfchreve Eilanden 
/ m deze • 
Z)'itver- 
febeide 
foorten 
Jfaboa ; deze zyn weinig aan een fnoer en dier, men vind ’er korrels van zoo 
2de j groot als hazelnoten, waar van hunne maar 3 aan eene fnoer geregen om 
■l^zeda. draagen : De tweede foort hiet by hun T:^eiba , ’t welk kleine korrels zyn, 
meer van het geele dan van het roffe hebbende, en veel Hechter van prys ; behalven 
De. 3de, deze twee oprechte foorten heeft men noch een baftaart Labatta ^ ’t welk zy 
flechte ileentjes maaken , ja het fchynt veel meer een gebakkene aarde te zyn , de- 
l'otn. welke zy onder de oprechte mengen om den hoop te vermeerderen ; doch andere feg- 
gen, dat deze Baftaart'korad hun toegebragt word door de van de kuftG?- 
r amandel , die ze in hun Land van een zekere flach van aarde bakken ; andere fnoeren , 
iffaartoe Aq gcmeenc manen de vrouwen om ’tlyf draagen, zynde 3 voeten lang, hebben 
loode Pyramydjes aan d’ einden , die zy af laaten hangen als quaften j deze fnoeren 
hebben veel Schorri morri door malkander gemengt, waar van pas ’t vierde deel op- 
recht is , of ^ paar grootere korrels omtrent de midden : Het ander goedje is gemengt 
van Kryltal, Bernfteen, zwarte en koleurdeGlas-koraalenj als mede eenige kopere 
kor- 
dlege 
brui kt 
VJordtn, 
