RARITEÏT-KAMER; ili Boek; %9f 
Omtrent de {ktLd.TmichMm\ti het Landfchap en voornamentlyk in 't ge-^ iFaarê^^ 
Yi'i 8 € f' 
wed van de vierde Hooftllad Cingchieu omtrent ao mylen naar ’t Doften van Tmchamvmden 
gelegen , worde , ^oo ons de Tolk uit het zeggen der Inwoonders verhaalde » een fteen 
in de maag der koeijen gevonden , dien de Sinezen Nieuhoang noemen , ’t welk op 
k Neêrduitfch zoo veelisals ’t geel der koeijen , want Nieu is een koe, en hoang zoo 
veel als geel gezegt ; deze fteen is van verfcheide grootte en dik wy Is niet veel klein- 
der dan een ei van een gans » uiterlyk fchynthy uiteen zachte keyachtige ftoffe te be- 
ftaan , uitgezeit dathy gemeenlyk geel van koleur valt , invoegen hy veel zachter en wee- 
keralsde Bezoar is^ daar voor of ten minften voor een foort van den Bezoar zommi- 
ge dezen fteen willen gehouden hebben ; De Sinefche Geneesmeefters pryzen dezen 
fteen hemel hoog en wenden grooteneerftigheit aan om dezen te bekomen. De Sine- zen dien 
zenfchryven , dat deze fteen zeer kout vanaartis, en zonderlinge kracht by zich heeft 
om alle zinkingen te genezen, en te verdryven; Het ftof van dezen fteen in ziedendt 
water geworpen doet dezelve naar ’t zeggen der Sinezen terftont ftillen , en indien 
op’t zelve een weinig kout waters gegoten word , zoo komt ’er een rookachtige damp 
uittrekken. 
Een diergelyke bal is op Honmoam. een koebeeft gevonden, in de grootte van 
Sinefchen appel, buiten zwart als pik, binnen vol gr o jffe en fteekelige hairen, meeft 
YmGomoetoe: Den welken ik gifle voortgebragt te zyn , dewyl dekoebeelten de jon-^^^^^^^^ 
ge bladeren van den Saguweersboom gaerne eeten, als mede de Elaoi zemelen 
Zagoëmeel , daar zy dan buiten twyfFei veele hairen van Gomoetoe medeinflokken , die 
zich dan in demaagen zettenen t’zamen rollen, en dagelyks met nieuwe flym omge- 
ven worden. 
ineen ouden Poolfchen Bok tot Gracau is in zyhénblaas gevonden een fteen, in de gro; 
tevan een walnoot, uit den ronden wat gedrukt, zeer hard als een Keifteenmet eeni eenBik-^ 
ge kuiltjes, van ver we uit den grauwen en witten gemengt ,zoo zwaar als een gemeene^^"^'^2s 
^een; men kofte hem ligt fchrabben meteen nies tot grof zand, in water gelegt had. 
hy bobbelen of blaasjes rontom zich» 
Hier ontbreekenwsder d' afbeeldingenvdn dén Schfyijer^ doch de Hr. d’Aquet 
heeft uyt Zyn fch at kamer ons e enige toegefönden : Lie dexelve op de plaat L VU. by 
letter n. defe is zjn Eed. toegekomen van /Imboina, is omtrokkenmet een kaftan-* 
j e bruine korft ^ doch brokkeligenafgefchilfert , inwindigfyn hair achtige, dochvajl 
in een gejiooteni, Uie by letter B. is een andere foort , doch fonder kprft en veelvoo- 
xer van hairdeelen: 2yn Ëed. noemt die Pila marina. Mier by is noch een derde 
verheelt by letter. C. defè is , alfoo xyn Eed. rny bericht heeft ^ hier te lande uit de maag 
vaneen tam barken ge fnedenX Menvindookveeltydsdefelvein demaage of pengen 
van koebeeftenx waar van ik e enige bexftte ^ doch ver fcheiden van koleur en maak-' 
Xpli fommige xjn fyn van hair en dicht in een gejloot en , andere met een gladde 
korji omtoogen : Onlangs is my een van Koppenhaven toegefonden , met lange haii> 
ren , hebbende de \oleur van een grys konynen bont , doch inwendig heel vajl en hard» 
é, 
LII. H O O F T D E E L. 
Hyftricites. Pedra de Porco* 
O Kder den naatfi van Varkenfteen worden verfcheide getoont in fubftati- /)^Pe4ia 
tie 'en kracht vart malkander verfchillende , gelyk ze ook niet van 
dier komen: Alle zulke medecynale fteenen , die men wryven en innemen w, -em 
kan , worden niet onder de Mejtic£ gerekent , maar van de Maleijers eigent- 
lyk Ctiliga genaamt. De opregte Varkenfteen komt uit de galle vaneen Yxervarken/®®^'^'^ 
m t Latyn , Hyfirix genaamt, ehhiet daarom in k Latyn, Hyftricites fm ’tPortu- 
P p geefch , 
