OBSERVATIONES IN R. VEGETABILE. 
ai) involucro Umbelise, Umbellafque omnes in tres ordines difpefcuit.- 
Primus continet plantas Umbellatas , qua; involucro omni carent. Se- 
cundus, qu.x involucro ad Umbellas tantum particulares gaudent. Ter- 
tius , qnx involucro ad Umbellas univerfales & particulares inftruun- 
tur j qua; Methodus in hac familia reliquis palmam proripit. 
19. Vires Vegetabilium a Botanico , qua tali , dijudicantur fecundum 
theoriam Artis & Senfuura ; hinc , qui utriufque ligna inrelligit , ille vere 
Icit vires plancarum. 
Quacunque planta ClalTe Naturali, adhuc magis Ordine Naturali, fed 
maxime Genere Naturali conveniunt , etiam viribus ad invicem propius 
accedunt, ex. gr. _ . . 
TRIANDRIA Digynia , feu Gramina , folia armentis & jumentxs 
la^ta palcua; femina minora avibus , majora hominibus vulga- 
tillima funt eteu lenta. 
TETRANDRIA Mmogynia , CQMStelUt&Kay. Adftringentes funt , 
diuretiese vulgo dicuntur. 
PENTANDRIA Monogynia , feu Af^erifoli&Kxy. Adllringentes , 
glutinofe & vulnerarias funt. 
MonopetaU Bacciferst , maximaili partem vene- 
nata; funt. 
Digynia feu Umbellau T. in liccis locis aroma- 
ticx , calefacientes , relolventes & carmi.iativa’ ; in humi- 
dis autem venenatas funt j Radice & Seminibus valent. _ 
ICOSANDRiA Baccifera , Drupifera vel Pomifera i omnis hic 
frudlus cum obledamento edatur. 
POLYANDRIA autem omnis probe diftinguenda , quippe faspius 
venena a. 
DIDYNAMIA Gymnojperma odorata > cephalica & refolvens eft : 
Folia virtute poileut. 
TETRADYNAMIA omnis antifcorbutica & diuretica eft : exlic- 
catione faepius amittit vires. 
MONADELPHLA mucilaginofa & emolliens, 
DIADELPHIA folia Pecoribus 5 femma Quadrupedibus ( nciu 
Feris) eftulenta funt, & flatulenta. 
SYNGENESIA amaras concinet & ftoraachicas. 
GYNANDRIA comprehendit aphrodiliacas. 
CRYPTOGAMIA vegetabilia fa;pe fufpeda iircludlt. 
Senfus externi funt examinatores Diasterici omnis cibi ingerendi, 
quibus bona a malis diftinguuntur , a Creatore omni animali pro di- 
verlitace naturte , diverli conceffi. 
SAVIDA: Dulcia mmianc ■, Finguia emolliunt; Salfa ftimulantj 
Acida refrigerant ; Aujiera adftringunr 5 Amara fmit alcalinaj 
Acria corroliva •, Naufeofa guftu venenata. 
OVtOKAT A •. Suama falutaria , Suaviffima cardiaca, AromaticA 
refolventia , Hircina aphrodiliaca , Ingrata fufpeda , Naufeofa 
odoratu venenata. 
COLOR ruber ubicunque acidum indicat, luridus & afpedus to- 
tius plancte trijiis^ fufpcdas reddit plantas, 
xo. Bmunculi nota ellentialis conliftit in pecalis ad ungues interius 
excavatis pro meile 5 reliqua partes Frudilicadqnis omnes ludunt , idque 
fatet conuderanti. 
