- 16 - 
Be aangetaste plekken drogen ten laatste op en worden eerst 
leerachtig, ten slotte hoornachtig en bros. 
Behalve op de bladschijven, treden ook verschijnselen van de 
ziekte aan de stengels op. Bij jonge plantjes met gezonde blaadjes 
is soms het stengeltje aangetast, waardoor het vlak boven den 
grond donker loodachtig van kleur wordt; welk verschijnsel 
door de koelies „kaki-boesoeq (verrot ondereinde) genoemd wordt. 
Bij volwassen planten is soms aan dat gedeelte van den stam 
dat door de aanhooging bedekt is, de bast geheel weggerot, 
terwijl de wortels eveneens vergaan zijn. 
Treedt de ziekte bij groote tabak op, dan heeft de infectie 
bijna altijd reeds op de kweekbedden plaats gevonden en is 
bij het uitplanten geen gezonde bibit gebruikt. 
II. Het mikroskopisch onderzoek . 
Het mikroskopisch onderzoek van een aangetast kiemplantje 
of van de vlekken op de bladeren leert ons, dat het oppervlak- 
kig bedekt is met een net van schimmeldraden. 
Op een dwarse doorsnede ziet men de schimmeldraden 
(mycelium) door de huidmondjes binnendringen en zich door de 
intercellulaire ruimten van het blad verbreiden. 
De celwanden van het bladmoes worden daarop door de schim- 
meldraden doorboord, waardoor de cellen tot afsterven worden 
gebracht, nadat de bladgroenkorrels allereerst geheel gedes- 
organiseerd zijn. 
In den stengel volgt de schimmel meestal de mergstralen en 
bereikt zoodoende gemakkelijk het merg dat wegens zijn dun- 
wandige structuur spoedig gedesorganiseerd is. Het merg van 
een Phytophthora- zieke plant heeft daardoor een typisch ge- 
hamerd aanzien, waarvan de tusschen schotten uit opgedroogde 
laagjes van overgebleven mergcellen bestaan. 
De schimmeldraden van Phytophthora nicotianae hebben een 
dikte van 5 mikron en hebben geen tusschenschotten, m. a. w. 
het geheele mycelium is ééncellig. De voortplanting is tweeërlei, 
nl. door ongeslachtelijke zwermsporen of langs geslachtelijken 
weg ontstane oögoniën. 
