— 36 — 
tatie op de werking van bacteriën berust. Ik meen dan ook uit 
hetgeen mijn onderzoek tot dusverre aan het licht heeft gebracht, 
te mogen afleiden dat. 
1°. De fermentatie der tabak geheel of ten deele het gevolg 
is van de stofwisseling van bacteriën. 
2°. Een thermophile bacterie A, hierbij eene belangrijke rol 
speelt. 
De tijd ontbrak om ook met bacterie B dergelijke proeven te 
nemen als met bacterie A, en eveneens om tabak, die nog in 
’t geheel niet gefermenteerd heeft, met beide bacteriën te enten. 
Alleen zij medegedeeld dat ik twee schaaltjes met correspondeerende 
bladhelften droge tabak steriliseerde, het eene met een cultuur van 
bacterie A. entte, het andere niet, en beide schaaltjes 24 Oct. 1898 
in een glazen doo3, als boven beschreven is, in den thermostaat 
bij 46° plaatste. 
Aan de geënte tabak was 7 Dec. de fermentatiegeur waar te 
nemen, aan de niet geënte daarentegen niet. 
