schil in hunne microben-flora vertoonen. Dat de microben waar- 
schijnlijk in den toestand van sporen aanwezig waren op het vrij 
droge materiaal, dat mij bij mijn onderzoek ten dienste stond, deed 
niets ter zake, daar sporen onder gunstige omstandigheden gebracht, 
zooals een op bepaalde wijze samengestelden voedingsbodem en 
zekere graden van temperatuur en vocht, weer tot de oorspronke- 
lijke vormen uitkiemen. 
Vervolgens zouden op dezelfde wijze bladen die nog niet gefer- 
menteerd hebben, en bladen, die korteren en langeren tijd in de 
stapels gebroeid hebben, moeten worden onderzocht. Met de ge- 
vonden bacteriën zouden dan inentingsproeven op gesteriliseerde, 
zoowel gefermenteerde als ongefermenteerde tabak moeten genomen 
worden om na te kunnen gaan welken invloed zij daarop uitoefenen. 
Blijkt het dat de gesteriliseerde en vervolgens met een reincultuur 
van een of meer bacteriesoorten geënte bladen alle eigenschappen 
krijgen, die van een goed gefermenteerd blad verlangd worden, 
terwijl in een controleproef, die geheel onder dezelfde omstandig- 
heden is genomen, maar waarbij de gesteriliseerde tabak niet met 
bacteriën is geënt, de tabak blijft, zooals zij voor de proef was, 
dan weten wij met zekerheid dat de goede kwaliteit van de tabak 
werkelijk aan de bewuste bacteriën is te danken. 
Is eenmaal uitgemaakt dat een of meer bacteriesoorten een gun- 
stigen invloed hebben op den gang der fermentatie, dan eerst kun- 
nen proeven in het groot genomen worden door een stapel tabak 
met reincultures te enten, Vooral in die gevallen, waar er 
in de stapels weinig broei zit, zooals men het uitdrukt, zou dit 
zeer waarschijnlijk een gunstig gevolg hebben. Men zou dan niet 
meer afhankelijk zijn van de toevallig op de bladen voorkomende 
bacteriën, maar door toevoeging van reincultures der „tabaksbacte- 
riën”, de fermentatie in eene goede richting kunnen leiden. 
Het materiaal, dat ik voor mijn onderzoek gebruikte, bestond uit 
bossen uitgefermenteerde tabak van den oogst 1896, bossen van 
verschillende stadia der fermentatie afkomstig van den oogst 1897, 
en bossen alleen gedroogde, nog niet gefermenteerde tabak van den 
oogst 1898, 
Hoewel er tijdens de behandeling, die de tabak in de fermen= 
