- 78 — 
lende grootte door een daarvoor geschikt kenmerk, b.v. een aan het 
internodium vastgebonden draadje te onderscheiden, zoodat men 
later met zekerheid kan konstateeren, of zich daaruit normale 
vruchten ontwikkelen. Om de sterretjes van verschillende grootte 
kort te karakteriseeren, zal men hen doelmatig met de op figuur 
47 voorgestelde verschillende vormen van meer of minder ont¬ 
wikkelde sterretjes kunnen vergelijken. Op verschillende on¬ 
dernemingen zijn ook reeds zoodanige proeven 
op touw gezet en mag gehoopt worden, dat wij bin¬ 
nen kort over de zeker ook voor de praktijk be¬ 
langrijke vraag, van welke sterretjes (dit woord 
in den boven gedefinieerden wijdsten zin gebruikt) 
normale vruchten kunnen verwacht worden, ge¬ 
heel betrouwbare gegevens zullen ontvangen. 
Wat het voorkomen van sterretjes bij Liberia- 
koffie aangaat, werd reeds vroeger medegedeeld 1), 
dat mij in de Lampongsche Districten een groote 
Liberiakoffieboom werd aangetoond, die nooit nor¬ 
male bloemen heeft gevormd, maar altijd kleine 
abnormale bloemen, die veel op sterretjes gelij¬ 
ken. Ik geef in fig. 48 eene afbeelding van een 
takstukje van dezen boom, die nooit vruchten heeft 
voortgebracht. Overigens is het voor mij toch zeer 
twijfelachtig, of wij in dit geval werkelijk met echte 
sterretjes te doen hebben. In ieder geval is aan 
te nemen, dat het ontstaan van deze abnormale bloe¬ 
men van de, tijdens de knopvorming heerschende, uit¬ 
wendige voorwaarden onafhankelijk is. 
Daarentegen heb ik in den laatsten tijd in de 
omgeving van Buitenzorg één maal aan eenen Libe- 
riaboom eene betrekkelijk groote bloemknop waar¬ 
genomen, die evenals de echte sterretjes van Coffea 
arabica, te vroegtijdig was opengegaan, zooals dit op 
figuur 49 is voorgesteld. Het is zeer waarschijn¬ 
Fig. 48. 
Takstuk van 
eenen abnor- 
raalen Liberia¬ 
koffieboom. 
Fig. 49. 
Sterretje van 
eenen Libe- 
ria-koffie 
boom. 
lijk, dat wij in dit geval met een echt sterretje te doen hebben. 
1) De Koffie-Gids 5e. Jaarg, p 649, 
