B. Ziekteverschijnselen aan de onderaardsche plant. 
Wanneer men van een tomaat, die de kenteekenen vertoont, 
in de hier voorafgaande bladzijden beschreven, het v^ortelstelsel 
vergelijkt met dat van een normaal exemplaar, dan valt het 
direct op, dat ook aan de onderaarsche plant afwijkingen voor- 
komen. 
Hier slechts in het kort de uiterlijke abnormaliteiten schet- 
sende, zal ik in een volgend hoofdstuk de oorzaak daarvan 
behandelen in verband met de ziekteverschijnselen der boven 
aardsche plant. 
Het allereerste wat opvalt als men van een zieke tomaat de 
wortels onderzoekt, is de buitengewoon zure lucht, die ze 
verspreiden. 
De wortels zelf zijn in plaats van wit min of meer bruin 
gekleurd. Is de ziekte reeds in een vergevorderd stadium, dan 
zijn ze zwartachtig en zoo zacht, dat men ze gemakkelijk tus- 
schen de vingers kan plat drukken. 
De penwortel heeft zich niet verder ontwikkeld en vertoont 
aan zijn opperplakte kleine gaatjes, die bij nader onderzoek de 
litteekens blijken te zijn van uitgevallen zijwortels. De dunne 
zijwortels zelf vertoonen wel de meest opvallende eigenaardig- 
heden, doordat ze plaatselijke gezwellen hebben in den vorm 
van knolletjes, die nu eens rolrond, dan weder meer ovaal zijn. 
Fig. 3 op plaat I vertoont ons een dergelijk wortelstelsel, in 
fig. 4 zijn de knolletjes een weinig vergroot voorgesteld. 
Gewoonlijk hebben deze knolletjes de grootte van een kleine 
erwt en zijn ontstaan, öf door gelijkmatige opzwelling van den 
geheelen wortelomtrek te dier plaatse, (in voorkomen lijkt het 
alsof de wortel zulk een knolletje doorboort), öf de plaatselijke 
opzwelling is slechts éénzijdig en ziet men het als uitwas tegen 
den wortel aanliggen. 
