— 61 
Onderhuidsche inspuitingen bij Cavia's hadden nauwelijks merk- 
bare gevolgen. Zelf een dosis van 50 mgr. alkaloïd veroorzaakte 
niets dan een geringe loomheid. Uit de bij padden waargenomen 
verschijnselen eenige conclusie te trekken ter verklaring van de 
waarde, die men aan de „gandaroesa" als geneesmiddel toeschrijft, 
is natuurlijk niet doenlijk. 
Rhinacanthus communis Hees. 
Een studie betreffende het werkzaam bestanddeel van den wortel dezer plant 
heeft reeds jaren geleden het licht gezien. In 1879 schreef Liborius, aan de 
hoogeschool te Dorpat, zijn proefschrift over dit onderwerp. 
Zoowel in onze bezittingen als in Engelsch-Indië en elders wordt de wortel 
een voortreffelijk middel tegen ringworm geacht. Ook in Europa, waar hij 
onder den Chineeschen naam ))Tong-pang-chong” werd ingevoerd, is zijn 
geneeskrachtige werking op de proef gesteld, met afwisselend gevolg. ))..het 
schijnt”, zegt Dr Gresiioff 1) ))dat Rhinacanthus bij den gewonen ring- 
worm, die door de schimmelsoort Trichophyton tonsurans wordt teweeggebracht, 
van twijfelachtige waarde is : het zou nog te onderzoeken zijn, of de Indische 
huidziekten, die voor ))ringworm” doorgaan, wel door dezelfde parasiet veroor- 
zaakt worden”. Een feit is, dat praeparaten van ,Mkar treba” of ^^treba (ijopan’\ 
zooals de Rhinaca7^thus-^\ oriel hier in den regel genoemd wordt, in Indië 
een goede reputatie geniet als zeer werkzaam middel tegen onderscheidene 
huidziekten, inzonderheid ook tegen herpes circinnatus. Omtrent bereidingen 
aanwending van Acetum Rhinacanthi, Tinctura Rhinacanti en Extr. Rhinacanthi- 
jluidum vindt men gegevens bij Gresiioff 1. c. ; de voorkeur wordt daar echter 
gegeven aan de inlandsche wijze van toepassing, die, tegen herpes, daarin 
bestaat, dat men den wortel fijn maakt en, met zout of azijn vermengd tot 
een papachtige massa, twee of drie maal daags ferm op de aangedane huid- 
plaatsen inwrijft gedurende ongeveer 10 minuten, zoodat de blaasjes daarbij 
Iirekën 2). Öok de fijngewreven blaren en jonge takjes worden met gelijke 
bedoeling gebezigd, en volgens de Pharmacopoeia of India (j). 163) ook de zaden. 
Het voorgeslagen inwendig gebruik van een decoct van den wortel in heftige 
gevallen van herpes heeft geen ingang gevonden. 
De resultaten van Liborius’ onderzoek vat Gresiioff aldus samen : ))Ilij 
bereidde uit deze wortels eene stof, door hem rhinacanthine genoemd en als 
het werkzaam beginsel dezer plant beschouwd: andere bijzondere bestanddeelen 
werden bij de analyse niet gevonden; het aschgehalte der gedroogde wortels 
bedroeg 13,5 %. 
Rhinacanthine (C. 67,5%; 11. 7,4% — C^j lljg (>4?) is een harsige indifferente 
stof van geelroode kleur, zonder reuk en smaak, bij voorzichtige verhitting 
1/ Schetsen v. nuttige Indische planten, uitgeg. als Extra-bulletin v. h. Kolon. Mus. te Haarlem, 
No. XI, hlz, 41—42. 
2) V. n. Bukü, De geneesheer in Ned.-Indië III, 128. 
