— 15 — 
na bijna 4 uren intraden, de werking was klaarblijkelijk zwakker 
dan vroeger die van 1/2 mgr. alkaloïd. Toch was ook hier de afloop 
lethaal en werden, nadat de kramp eenmaal was aangevangen, geen 
remissies waargenomen. De onderstelling, dat wellicht juist het 
vergiftige deel van het praeparaat in hoofdzaak in de dierlijke kool 
zou zijn achtergebleven, bleek onjuist, daar die kool aan chloroform, 
ook bij koking, ternauwernood iets afstond. Ook was het residu, 
dat uit spiritus teruggehouden werd, niet beduidend geringer dan 
de hoeveelheid, die aan de zuivering met kool werd onderworpen. 
Alhoewel nu een uitermate vergiftig alkaloïd uit Spiyelia anthelmia 
was geïsoleerd, zoo scheen toch de aanwezigheid van dit bestanddeel 
alléén niet voldoende om de toxiciteit voor visschen te verklaren. 
Een afkooksel van droog kruid 1:60 doodde een visch in korten 
tijd. Stellen wij nu voor de sterkte van een zoodanig decoct, op 
versch materiaal berekend, 1:10, wat zeker niet te weinig is, en 
houden we in het oog, dat 7 KGf. versch kruid 250 mgr. onzuiver 
alkaloïd leverde, dan leert een eenvoudige berekening, dat een op- 
lossing van spigeliïne 1:250.000 voor visschen zeer zeker spoedig 
doodelijk moet werken. Uit een proef blijkt echter het tegendeel, 
visschen blijven in een vloeistof van die concentratie in leven, 
ofschoon ze in het eerst duidelijk kenteekenen van vergiftiging 
vertoonen. Men moet hier ongetwijfeld rekening houden met het 
niet onbelangrijke looizuurgehalte van het kruid, want looizuur- 
oplossingen vormen reeds op zich zelf voor visschen zeer vergiftige 
media. 
Daarentegen schijnt mij het feit, dat een konijn van l^/g KGr. 
lichaamsgewicht na het nuttigen van 50 gram versch Spujelia- kruid 
geruimen tijd later vergiftigingsverschijnselen vertoonde en stierf, 
door de toxiciteit van spigeliïne voldoende te kunnen worden op- 
gehelderd. Immers uit die 50 gram zou naar de gevolgde methode 
bijna 2 mgr. alkaloïd zijn verkregen, maar bij die bereiding is, 
door het gebruik van alkali en door andere oorzaken, onvermijdelijk 
verlies geleden, en men zal stellig de beteekenis van dit verlies niet 
overschatten, indien men aanneemt, dat 2,5 mgr. spigeliïne in die 
50 gram versch kruid voorhanden was. Nu was 1 mgr. alkaloïd 
voor een Cavia van 260 gram in een zoo kort tijdsverloop lethaal, dat 
