— 72 — 
als geneesmiddel te kunnen beoordeelen, en de vraag te beantwoorden, 
of zij als het werkzaam bestanddeel van Andrograpliis paniculata 
mag worden aangemerkt, zou een apart physiologisch onderzoek 
vereischt worden ; hetgeen in het voorgaande is medegedeeld over de 
waarde, die men aan de moederplant hecht, doet vermoeden, dat een 
zoodanige arbeid wel loonend zou kunnen wezen. 
Het aschgehalte van Andrographis paniculata is zeer aanzienlijk : 
30 gram in de zon gedroogd poeder van het geheele kruid — dat 
bij llOo nog 10,6 o/o water bleek te kunnen afstaan — liet bij verbran- 
ding 4,6 gram lichtgrijze asch achter, waaruit volgt, dat het asch- 
gehalte nagenoeg 18°/o van de vaste stof bedraagt. Flückiger vond 
(zie blz. 66) in belangrijke mate chloornatrium onder de anorganische 
bestanddeelen van het kruid. Daarentegen was in het door mij 
bewerkte materiaal, afkomstig van een door Dn. yax Rombuegh in 
den kultuurtuin van ’s Lands Plantentuin aangelegde aanplant, Natrium 
slechts in sporen, en Chloor ook niet tot een zeer beduidend gehalte 
aanwezig. De asch bestond verder, behalve uit eenig kiezelzuur en 
sporen ijzer, uit calciumphosfaat en- carbonaat, en een belangrijke 
hoeveelheid kaliumsulfaat. 
NASCHRIFT. 
Terwijl het voorgaande reeds in manuscript gereed was, vernam 
ik, dat de heer J. W. van Eek, militair apotheker te Weltevreden, 
een plant genaamd ^sadidata'' onderzocht en daaruit een gekristalli- 
seerde bitterstof afgescheiden had. Op mijn verzoek zond 'de heer 
VAN Eek mij van de door hem bevrerkte plant zoowel als van zijn 
bitterstof eenig materiaal; de plant was Andrographis paniculata^ diQ 
bitterstof andrographid. De heer v. E. zag van verder onderzoek 
af, evenals van gezamenlijke publicatie, die ik hem voorstelde: hij 
had alleen het bitter beginsel bereid en was door andere bezigheden 
van verderen arbeid op dit gebied afgehouden. Ik moet my derhalve, 
wat deze aangelegenheid betreft, tot het hier medegedeelde bepalen. 
