— 37 — 
Buiten de Soendalanden worden de sawahs na den oogst van 
het hoofdgewas slechts bij hooge uitzondering, zoo goed als niet, 
benut, om er visch op te telen. 
Hoe de plantvisch gewonnen wordt, zal te gelegener plaatse 
worden vermeld. 
l)e eerste grondbewerking der sawahs, bijaldien deze met den 
patjoel geschiedt, noemt men in de Soendalanden ngahaladah^ 
in Midden- en Oost-Java njekeL Heeft zij met den ploeg plaats, 
dan spreekt de Soendanees van ngaivaladjar^ de Javaan van 
mloelxoe. 
Gewoonlijk ploegt men eerst langs de sawahdijkjes, om, als 
een spiraal werkende, op het midden van een sawahvak te 
eindigen. 
De hoeken en on middellijk langs de sawahdijkjes liggende 
strooken en stukken, die buiten het bereik van het kouter zijn 
gebleven, worden met den patjoel bij gewerkt. Voor de hoeken 
heet dit in de Soendalanden modjokan^ voor de strooken langs 
de kanten van de sawahdijkjes ngongkolongcm. In Midden- en 
Oost-Java spreekt men van montjoti. 
Den eersten keer wordt het veld ruw d.w.z. in grove kluiten 
bewerkt. Om den omgewerkten grond gelegenheid te geven 
uit te zuren, wordt de sawah eenige dagen achtereen onder 
gestadigen watertoevoer met rust gelaten totdat men vermeent, 
dat de ondergeploegde plantend eelen voldoende zijn vergaan. 
Dit duurt van eene week tot tien dagen, soms korter soms ook 
wel langer. 
Nu wordt het veld ten tweedenmale onderhanden genomen. 
Zoowel met den ploeg als met den patjoel heet dit in de Soen- 
dalanden malikan of mindo^ in Midden- en Oost-Java nroridjoli of 
ngloewëd. Men ploegt alsnu dwars over de voren van de vorige 
bewerking. 
Tevens worden de sawahdijkjes bekapt, hetgeen nampingi of 
nampingan wordt genoemd. Voorzooveel noodig worden zij her- 
steld. Wanneer men ze ook gelijkmatig strijkt, spreekt men 
van mopok. 
Vervolgens wordt het veld onder gestadigen watertoevoer 
