— 102 — 
gen hebben hunne groene kleur verloren en zijn geelachtig of wit 
geworden. Ook de stengels nemen gaandeweg deze kleur aan 
en weldra valt de geheele plant om. Naar alle waarschijnlijk- 
heid is hieraan de naam der ziekte ontleend. Lijeitr toch be- 
teekent zooveel als poejëng of moemët d. i. duizelig. De dja- 
goengplant wordt dus duizelig en valt ten leste om. 
Voorts heeft djagoeng van eene soort rupsen te lijden, waarvan 
de larven in den punt of in de jonge kolven huizen en deze 
vernielen. 
Ook kraaien, apen en wilde varkens, vooral deze laatste, 
richten dikwerf veel schade aan, zelfs tegen kampoenghonden 
dient te worden gewaakt. 
De nog zeer jonge vrucht, waarvan de korrels nauwelijks goed 
te onderscheiden zijn en de vruchtsteel dus nog niet houterig 
geworden is, vormt een zeer gezochte groente en is bekend 
als pisdrijvend middel. In de Soendalanden heet zij poeiri 
en wordt zij zelden opzettelijk jong van de plant geplukt. 
Instede hiervan wacht men met de inzameling totdat van de 
aanplanting de volwassen kolven geoogst zijn en het plantsoen 
opgeruimd moet worden, omdat het veld benoodigd wordt voor 
de cultuur van een ander gewas. In werkelijkheid is poeiri 
dus de (jonge) djagoengvrucht, die geene gelegenheid heeft ge- 
had, om behoorlijk tot ontwikkeling te komen. 
Kateld of keteld (Batatus edulis Chois) is de Javaansche be- 
naming voor bataten. In de Soendalanden heeten zij lioewi boled., 
en is hoewi de algemeene benaming voor knollen, zoodat ook 
cassave en aardappelen er hoetvi en wel r. p. lioeioi sampeu en 
hoeioi koemëli of kortweg sampeu en koemëli worden genoemd. 
Onder de këteld of boled nu onderscheidt men de volgende 
variëteiten : 
de eigenlijke lioeici boled der Soendalanden, in Midden- en 
Oost Java keteld djaran genoemd, die langer dan 3 soms tot 4 
a 5 maanden noodig heeft, om haren vollen wasdom te bereiken. 
Zij levert de grootste knollen op van eenen min of meer afge- 
ronden vorm en met eene geelachtig witte schil. De stengel 
