— 103 — 
is langer dan bij de overige soorten, zwaarder van stuk en 
evenals de loten behaard, de bladeren zijn nog al breed en dik; 
de in Midden- en Oost Java als k. sembdwa, in de Soenda- 
landen onder den naam van k. salahi bekende variëteit. De 
stengel is dunner, de bladeren kleiner, de bladsteel evenals de 
schil der knollen min of meer paars gekleurd; 
de Javaansche k, koenir^ in de Soendalanden h. génjoer ge- 
heeten. Evenals de stengel en de bladnerven is de schil der 
knollen roodachtig bijna paars gekleurd. De knollen zijn min 
of meer rond, de bladeren gevind; 
de k. of h. kangkoeng, waarvan de schil der knollen licht geel 
op wit af is, terwijl de bladeren smal zijn en een langer steel 
hebben. De plant blijft min of meer heesterachtig; de knollen 
hebben eenen langwerpigen vorm; 
het minst verbreid is de k. of h. waloeh. Rauw heeft de 
schil eene lichtgele ivoorachtige kleur; na gekookt te zijn, 
wordt zij donkerder tot oranjerood. De knollen zijn niet meer 
rond, doch langwerpig. 
Daar zij reeds tegen het einde der derde maand oogstbaar zijn 
worden de drie laatst bedoelde variëteiten onder de z.g. gendjah 
of hawara gerangschikt; de beide overige variëteiten bereiken 
eerst later hun vollen wasdom. 
De cultuur geschiedt door middel van stekken ter lengte van 1 ^ 
tot 2 voet en van 3 tot 5 geledingen bevattende. Deze stekken wor- 
den een paar dagen vóór de uitplanting gereed gehouden en hiertoe 
in bossen gebonden, vervolgens op eene vochtige of koele plaats 
neêrgelegd. Soms worden zij even te voren daartoe versneden. 
In streken waar, of op tijden, dat, men veel këtela verbouwt, 
zijn de stekken om niet door vragen {djadjaloek) te bekomen en 
heeft men ze slechts van het afgeoogste veld weg te halen. 
Nijvere landbouwers planten haar dan hier en daar op het erf 
aan, om tegen planttijd voldoende materiaal in voorraad te 
hebben. Op sawahs plant men de boled aan na den oogst van 
het hoofdgewas, op tëgalgronden bij het ophouden der regens, en op 
deze laatste velden minder dan op de eerste. 
Van pasgeoogste sawahs wordt, althans in de Preangerregent- 
