— 38 — 
jonge plantjes, zoowel trouwens als de oudere boomen, te lijden van 
een kleine mot die haar eieren op de bladeren legt; de larven die 
zich daaruit ontwikkelen dringen de bladeren binnen, welke dan 
gele vlekken gaan vertoonen en eindelijk afsterven. Deze diertjes 
heb ik echter op mijne reis niet waargenomen en er ook niet over 
hoor en spreken. 
In een kweekbed op Amboina zag ik verscheidene planten aan- 
getast door de witte schimmel, waarvoor later (Hoofdstuk III: 4 
Benang poetih) uitvoeriger zal gesproken worden. Veroorzaakt deze 
ziekte in de tuinen alleen dan schade wanneer men haar door onvol- 
doend toezicht laat voortwoekeren, in de kweekbeddingen is zij zóó 
gemakkelijk te voorkomen en te bestrijden, dat zij zeker slechts bij 
werkelijke verwaarloozing nadeel aanbrengt. — 
Wij zagen dat het voortplanten der notenboomen in de praktijk 
uitsluitend plaats heeft door middel van zaad ; het schijnt echter 
dat men ook nu en dan pogingen heeft aangewend om hen langs 
zoogenaamd vegetatieven weg te vermenigvuldigen, d. w. z. door 
stekken, marcotten {tjangkokkans)^ afleggers enz. Intusschen hebben 
deze proeven geen gunstige resultaten opgeleverd. 
Teysmann vermeldt namelijk dat het stekken van notenboomen in 
Buitenzorg niet slaagde, terwijl Low (zie Warburg, blz. 402) het 
met afleggers geprobeerd heeft, maar eveneens zonder gunstig gevolg. 
Ook werden te Buitenzorg door Teysmann proeven genomen met 
tjangkokkans doch ook de uitslag van deze schijnt weinig gunstig 
geweest te zijn, daar nadere resultaten niet bekend gemaakt werden. 
Intusschen zou het toch hoogst wenschelijk zijn, dat deze proeven 
herhaald werden, liefst in het groot en op de notenperken zelve, daar 
men bij welslagen er twee belangrijke voordeelen mee zou kunnen 
behalen. 
In de eerste plaats zou de vruchtdracht van het plantsoen er één 
of twee jaar door vervroegd worden, omdat de stekken spoediger 
zullen bloeien dan de boomen die men van zaad kweekt; ver- 
volgens zou men het in de hand hebben naar wensch mannelijke 
en vrouwelijke boomen te teelen. Op dit laatste zoo uiterst belang- 
rijke onderwerp komen wij nog nader terug. 
Indien een der opgenoerade middelen van zoogenaamd vegetatieve 
