15 — 
men dat de boomen, ten minste een tijd lang, buitengewoon groote 
oogsten opleverden, nog grooter zelfs dan de boomen op Banda. 
Dit komt echter nauwlijks overeen met hetgeen Ridley in het 
bovenaangehaald „Agricultural Bulletin of the Malay Peninsula” 
aangeeft, daar volgens die berichten de boomen er maar ongeveer 
half zoo hoog zouden worden als op Banda, wel niet veel hooger 
dan 20 voet. 
In 1843 bedroeg de totale productie 51 pikol noot, welke lang- 
zamerhand steeg tot zij in 1849 bijna 500 pikol bedroeg. Slechts 
een tiental jaren bleef de oogst op dat cijfer, maar omstreeks 1859 
begon deze snel te verminderen, toen ook hier de zooeven genoemde 
ziekte haar intrede deed. Zóó hevig woedde deze ook daar, dat er 
binnen enkele jaren bijna niets meer van de cultuur overbleef. Eerst 
in de laatste tijden heeft men ze weer opgenomen, maar het product 
heeft thans op de wereldmarkt nauwlijks meer eenige beteekenis. 
Binnen het gebied van Nederlandscli Oost-Indië zijn, behalve 
Banda, nog verscliillende andere eilanden voor de nootmuskaat-cul- 
tuur van belang; in afnemende volgorde gerangschikt zijn het: 
Siimafra, de MinaJiassa (met inbegrip van de eilandjes Groot-Sangi 
en Siauw) Amhoina, Java en Ternate met Halmaheira. 
Met betrekking tot het totaalproduct is de noteiioogst van Java 
van slechts weinig beteekenis. De cultuur dateert er van na 1839, 
hoewel er ook YÓór dien wel hier en daar op een landgoed 
enkele weinige boomen aangeplant waren, maar dit was dan 
slechts voor de curiositeit of voor sieraad. De eigenlijke cultuur 
vond vooral ingang in de omstreken van Batavia en Buitenzorg, 
en eigenlijke notentuinen treft men ook thans nog slechts in de 
Residentiën Batavia, Krawang en Semarang aan. (In Semarang vindt 
men ze echter, naar ik vernam, niet in gesloten tuinen, maar slechts 
langs de wegen in cacao- en koffie-aanplantingen). 
Het schijnt moeielijk te zijn vertrouwbare cijfers omtrent den 
Java oogst te geven, daar niet alle uit Java uitgevoerde noten 
op Java geteeld worden. In het Koloniaal Verslag van 1896/97 
vindt men slechts opgegeven dat 11 particuliere landerijen *in Bata- 
via, benevens 1 in Krawang produceerden 237 pikol noot en 16.5 
