65 — 
’ In het eerste geval zou men dus enten of tjangkokkans, van 
mannelijke en vrouwelijke hoornen afkomstig, op afzonderlijke kweek- 
bedden (ten einde ze later niet met elkander te verwisselen) moeten 
telen om* ze ten slotte in de tuinen op de voor elk hunner vooraf 
bestemde plaats uit te planten. 
Intusschen schijnt het maken van tjangkokkans zoowel als het 
stekken bij de notenboomen niet, of althans slechts zeer moeielijk te 
gelukken. De proeven ten minste welke Teysmann daarmede in 
Buitenzorg nam, schijnen geen resultaat opgeleverd te hebben. 
Men zou het nu nog met oculeeren en met de verschillende 
wijzen van enten kunnen probeeren. Proeven, alhier genomen, 
toonden dat zoogenaamde „zuigenten” w^el eens aanslaan, maar 
toch mislukken er velen ; de andere methoden leverden echter nog 
minder gunstige resultaten op. Doch de zaak is voor den notenplanter 
van zóó veel gewicht, dat men niet mag nalaten deze proeven tel- 
kens en telkens te herhalen tot men de goede methode heeft leeren 
kennen. 
Bij deze proeven moet men er intusschen op letten dat men als 
entrijs geen zijtakken gebruikt, daar zoodanige enten (en hetzelfde 
zal ook wel voor tjangkokkans gelden) nooit rechtop groeien, dus 
geen stam maken doch zich slechts in horizontale richting uit- 
breiden, zooals trouwens ook bij koffie en vele andere planten het 
geval is. Als entrijs zou men dus steeds zoogenaamde waterloten, si~ 
roengs^ moeten gebruiken omdat die naar boven groeien en dus dade- 
lijk beginnen met een stam te vormen. 
Wanneer men met deze proeven dan zoover gekomen zal zijn dat 
men een der aangeduide methoden ook in het groot kan toepassen, 
dan zou men dit op twee wijzen kunnen doen, nl. door te enten op 
jonge boomen (zaailingen) dan wel op de oude boomen die in de 
tuinen staan. 
Ten eerste zou men dan pepinières maken van zaailingen en deze alle 
op zekeren leeftijd enten met waterloten van mannelijke en vrouwe- 
lijke boomen, in verhouding bijvoorbeeld van 6 mannelijke op 100 
vrouwelijke boomen. Zijn deze goed geslaagd en voldoende groot ge- 
worden in die kweekbeddingen, zoo plante men ze op de gewone 
wijze uit in de tuinen, en voor zorgende dat de 6 mannetjes ge- 
Meded. PI. XXVIII. 5 
