— 106 — 
deze heeft eveneens voor den handel wel eenige maar toch geringe 
waarde, bijv. 3 tot 4 maal minder dan de P soort noten. 
De kèrang toewah (oude kèrang) is daarentegen bijna volwassen. 
De foelie is dan niet zelden van die der geheel rijpe vruchten niet 
te onderscheiden en geeft dus ook vaak een prima product, terwijl 
de noot, die nog niet geheel rijp is, een eenigszins gerimpelde noot 
oplevert, die in aroma aan de rijpe nabij komt. In den handel 
hebben zij evenwel een geringere waarde dan de prima noten. 
Het behoeft wel niet gezegd te worden dat deze drie soorten 
kèmngs niet scherp van elkander gescheiden kunnen worden, maar 
dat zij door allerlei tusschenstadiën in elkander overgaan. De waar- 
de van foelie en noot voor den handel bepaalt het onderscheid in 
de praktijk. 
Zéér jong gaan de vruchten nooit open ; de kleinste die ik zag 
had reeds meer dan de helft van de normale grootte bereikt. Van 
af die grootte kunnen zij echter in alle verdere stadiën van ontwik- 
keling openspringen. Gewoonlijk gaan de kèrangs dus ongeveer 1 
a 2 maanden te vroeg open, en dit verklaart ook het algemeen bekende 
verschijnsel dat een sterke toename van het aantal kèrangs er op 
wijst dat binnen 1 a 2 maanden een groote pluk verwacht mag 
worden. Zeer duidelijk blijkt dit ook uit de grapische voorstelling op 
plaat II ’), betrekking hebbende op het perk Keizerstoren (Groot- 
Banda). 
De schimmel die in den bolster der kèrangs huist, verraadt haar 
aanwezigheid gewoonlijk door de groote zwart-groene vlekken die zij 
buiten op den bolster doet ontstaan, doch niet zelden ook is zij van 
buiten af niet of nauwelijks zichtbaar. 
De bedoelde vlekken zijn gewoonlijk ongeveer cM. groot (fig. 1, 
PI. I), soms ook kleiner, tot 1 cM., maar bereiken ook wel het 
dubbele van deze afmeting. Grooter dan 2, of kleiner dan 1 cM. 
zijn zij echter gewoonlijk niet. Op de plaats van de vlek is de 
oppervlakte van den bolster (die gewoonlijk ongeveer 10 mM. dik 
is) duidelijk ingezonken, zoodat de vlek enkele millimeters lager 
O Bij deze graphiscbe voorstelling moet men in aanmerking nemen dat de 
schaal voor het aantal kèrangs 10 maal grooter genomen is, dan die voor den 
totalen oogst. 
