— 120 — 
De oogst neemt nl. door de ziekte af zoowel in qualiteit als in 
qiiantiteit. 
In de tuinen waar de ziekte heerscht, wordt toch een zeker aantal 
vruchten onrijp geoogst, als kèrangs^ in plaats van als rijpe noten. 
Wij zagen reeds dat men drie soorten kèrang kan onderscheiden, 
nl. kèrang moeda^ kèrang en kèrang toewah. Yan dezen zijn de 
eerste in het geheel niet bruikbaar en deze laat men dan ook in de 
tuinen op den grond liggen ; van de tweede levert de foelie een 
inferieur product, terwijl de noot, inwendig vrij week, bij het drogen 
sterk gaat rimpelen. Bij de derde soort, de kèrang toewah^ is de foelie 
vaak van goede qualiteit maar de noot, die ook nog niet geheel 
rijp is, wordt later eveneens gerimpeld, hoewel minder sterk dan bij 
de kèrang, De zieke vruchten geven dus óf een geheel waardeloos 
product, waardoor dus de quantiteit van den oogst achteruit gaat, 
dan wel een product van mindere qualiteit, zoowel van noot 
als van foelie. 
In hoeverre de qualiteit van den gezamenlijken oogst vermindert door 
de aanwezigheid der gerimpelde noten, laat zich door een voorbeeld 
aantoonen, nl. door vergelijking van het assortiment van een partij 
noten van de Minahassa, waar zooals wij zagen de ziekte veel voor- 
komt, met dat van een partij van Siauw waar de vruchten naiiwlijks 
van de ziekte te lijden hebben. Deze gegevens, omgewerkt en hier 
tot een tabel saamgevat, werden mij door een der groote handels- 
huizen welwillend verstrekt. 
In kolom 2 en 3 van de tabel vindt men de percentsgewijze 
samenstelling der beide geheele partijen: de partij van Menado bestond 
dus voor 1.2o/o (van het aantal noten) uit noten van 75 stuks per 
4' K^., voor 4 .O 0/0 uit noten van gemiddeld 85 stuks per K®. enz. 
In kolom 4 en 5 vindt men hoe de samenstelling dierzelfde partijen 
zou zijn nadat men er de „gerimpelde noten” en de „rompen” uit 
verwijderd had i). 
1) Daar de gerimpelde noten inwendig vaak meer of minder hol zijn, breken 
zij veel gemakkelijker dan goede, gave noten. Daarom is ook een deel der 
gebroken noten (zoogen. ))rom])en”) voorzeker afkomstig van gerimpelde noten, 
en dus van zieke vruchten. Dienovereenkomstig ziet men dan ook in de tabel 
dat het percentage rompen stijgt, als dat der gerimpelde noten grooter woi’dt. 
