— 148 — 
de gewone wijze afvielen, maar de bundel schimmeldraden breekt 
niet, en verhindert alzoo nog zeer langen tijd dat de bladeren op 
den grond vallen; intussclien verrotten zij aan den boom. Vandaar 
dat men reeds op een afstand een door henang poetih (of door 
benang hitam, zie blz. 153), aangetasten tak herkennen kan aan 
de talrijke doode bladeren, die men in den kruin van den boom 
bijeen ziet hangen. 
De schimmeldraden vindt men bijna uitsluitend aan de takken, 
slechts een zeer enkele maal zag ik er een van een tak langs den 
stam afdalen, om daarna op een anderen tak over te gaan. 
Ook in de kweekbedden vindt men haar een enkele maal (bv. 
op Ambon) ; en daar zou zij uit den aard der zaak groote schade 
kunnen aanrichten, daar zij de jonge planten spoedig in hun ge- 
heel zou doen afsterven. 
Wanneer een tak of blad waarlangs een der bedoelde bundels 
kruipt, in aanraking komt met een anderen tak of blad van den- 
zelfden of van een naburigen boom, dan gaat de schimmel ook op 
dezen over, verspreidt zich daar en vernielt wat zij kan, om van 
daar uit weder andere boomen te infecteeren. Het is daarom niet 
te verwonderen dat, wanneer eenmaal een tak aangetast is, de 
schimmel zich gaandeweg door den geheelen tuin kan verspreiden, 
daar in de bestaande tuinen bijna nooit een boom geheel geïso- 
leerd staat. 
Er moet echter nog eene andere wijze van verspreiding zijn. 
Het is namelijk bekend dat schimmels als de hier bedoelde ook 
vruchtlichamen vormen, die sporen voortbrengen, welke vervolgens 
na kieming wederom andere boomen kunnen aantasten. Intussclien 
schijnen deze vruchtlichamen uiterst zeldzaam te zijn; ik heb er 
ten minste steeds naar gezocht en er naar gevraagd, maar kon er 
geen enkele vinden. 
Dat zij bestaan blijkt daaruit dat zij elders gevonden werden. 
Deze schimmel, of tenminste een soortgelijke, leeft toch niet alleen 
op nootmuskaatboomen, maar ook op tal van anderen. Zoo zag ik 
haar op Ambon ook op cacao- en kruidnagelboomen, en buitendien 
vond ik haar vroeger, in de omstreken van Buitenzorg, in een aanplant 
van Liberia-koffie alsmede in het oerwoud bij Depok ; het was 
