— 76 — 
aanwezig collüïdaal kiezelzuur, of andere «borende besbanddeelen, 
bepaald geworden; van de aanvankelijk gegeven 78,1 mg. phos- 
phorzuur, bleek 2,8 mg. te zijn doorgeloopen en in het geheel 
bleef er 75,3 mg., d.i. 96,5 proc. in de klei achter; er werd 
dus ± 3,5 proc. niet geabsorbeerd. 
Aanbeveling verdient het bij een proef als deze, verschillende 
phosphaten te onderzoeken, omdat men er bij kleigrond op bedacht 
moet wezen, dat sommige zouten den bodem doen dichtslibben, 
waardoor het naar beneden zinken der vloeistof vertraagd kan 
worden en de proeven onderling niet te vergelijken zijn. 
(Bij het gebruik van meststoffen op kleigrond moet men met 
deze omstandigheid, evenzoo rekening houden). 
En nu het antwoord op de bovengestelde vraag: 
Oplosbaar phosphorzuur, dat gedurende langeren tijd (ongeveer 
drie weken) onder de boven aangegeven omstandigheden met 
deze Amplas-klei in aanraking is, wordt op een kleine hoeveelheid 
na (3 proc.) in zijn geheel vastgehouden. 
Het absorptie-vermogen van den humus- en ijzerrijkeii Deli 
Toewa-groiid is grooter dan dat van den grond van Amplas. 
De Deli Toewa-groiid heeft binnen drie da^en alles geabsor- 
beerd op 0,6 mg', na. 
De Aniplas-grond liet na drie weken nog a,8 mg. ongeabsor- 
beerd doorgaan. 
Ter verklaring van dit verschijnsel verwijs ik naar het voor- 
gaande; echter moet men bij eene vergelijking ook in aan- 
merking nemen, dat, vóór er nog phosphorzuur was toege- 
voegd, de Deli Toewa-grond zeer weinig, maar de Amplas- 
grond reeds een zeker bedrag van zulk in verdund citroenzuur 
oplosbaar phosphorzuur bevatte en er dus voor den laatstge- 
noemden grond de omstandigheid bijkomt, dat hij reeds voor 
een deel met zulk phosphorzuur verzadigd was; bij extra-toe- 
voeging van gemakkelijk oplosbaar phosphorzuur wordt er der- 
halve minder geabsorbeerd, door die gedeeltelijke verzadiging 
en vindt men, wat na verzadiging nog overblijft in het door- 
geloopen water in het kolfje terug. 
