29 
fende bij den bergtuin van Tjibodas (op een hoogte van 1400 Meier* 
aan de helling der Gedeli gelegen). 
Ten slotte: drie stokken, van in verschillende maanden geplant riet, 
afkomstig van den aanplan I van een bibitcultuur-maatschappij. 
5^ Zaairiet, afkomstig van het Proefstation te Pasoeroean. 
In Augustus ’90 ontvingen wij van genoemd Station een tiental 
zaailingen, toen oud twee maanden. Op een leeftijd van 9% maand 
was de grootste stok 1 M. hoog (gemeten tot aan de bladbocht); 
deze werd voor de proef gebruikt. Ook op dit zaairiet trad de gewone 
bacterie op, volkomen op dezelfde wijze als bij andere rietstokken. 
4®. Toen nu gevonden was dat alle riet, van welken oorsprong ook 
en zelfs zaairiet de besproken slijmvorming deed zien, wendde ik mij 
tot andere Sacc/iarum-soorlen. 
Ik onderzocht daartoe slokken van T. Troeboe (Saccharum edule) 
alkomslig van twee Verschillende kampongs om Buitenzorg gelegen. 
Daarna Glaga {S. sponlaneum) zoowel afkomstig van gekweekte 
planten in ’sLands Plantentuin, als van wild groeiende planten van 
Tjihodas. Vooral de laatsten waren prachtig ontwikkeld met leden 
van 45 cM. lang en tot 2 cM. dik, zoodat zij op dunne stokken 
suikerriet geleken. 
Het resultaat kwam wederom volkomen overeen met dat der stokken 
van Sacch. officinarum. 
5®. Nu de eigenschap van slijm te ontwikkelen ook bij de andere 
plantensoorten, nauw met suikerriet verwant, bleek voor te komen, 
wendde ik mij tot andere Gramineen, welke geheel willekeurig uit- 
gekozen waren uit diegenen welke in den Plantentuin gekweekt 
worden. 
Zoo onderzocht ik geheel op de beschreven wijze Phragmiles Rox- 
biirghii, Arinidinaria slricta (een dikke, geel gekleurde soort bamboe) 
liambusa nana, Amplidonax bifaria, Paspalum molle, Coix lacryma, 
Zea Maïs en Gy?n7iolhrix elegans. 
Hierbij bleek nu dat bij alle deze soorten op de sneevlakte der 
stukken meer of minder slijm optrad, en dat deze slijmvorming steeds 
door Bac. Saccdmri veroorzaakt werd, zooals telkens door aardappel- 
cultuur vaslgesteld werd. 
