^20 
(niet een iiitgegloeiden plalinadraad) bemerkt men dat zij uit een 
samenliangende, deegaclitige massa I)estaat. 
Het droge uiterlijk van bet geheel wordt nog verhoogd door het 
optreden van talrijke, diepe en onregelmatige, meest dwarsche rimpels 
(vergel. lig. 15). Deze verschijnselen neeml men bijna altijd waar 
wanneer de ontwikkeling krachtig is; is zij daarentegen zwakker 
dan verdwijnt het witkorrelig uiterlijk langzamerhand geheel, zonder 
dat er rimpels gevormd worden en ten slotte ziet men dan van de 
geheele cultuur niets meer, dan alleen wanneer men het aardap- 
pelschijfje tegen het licht houdt, want dan bemerkt men op de 
plaatsen waar zich de bacteriën ontwikkeld hebben een iets don- 
kerder bruine vlek. 
De reden waarom de bacteriën nauwelijks slijm vormen op aard- 
appel meen ik in de afwezigheid van suiker in dezen voedingsbodem 
te moeten zoeken, terwijl de reden waarom de sporevorming zoo 
snel intreedt in de zure reactie van het saj) der aardappelschijfjes 
(die buiten aanraking met water gesteriliseerd worden) gelegen is, 
daar op schijfjes welke vooraf in veel water uitgekookt zijn, de 
sporevorming eerst na 2 dagen optreedt. 
In huisjes met vloeibare stijfsel ontwikkelt Bac. Sacchari zich ook 
zeer goed; zij vormt een dun vliesje op de oppervlakte, en bovendien 
een zeer volumineus, vlokkig bezinksel; beide bestaan uit staafjes van 
den gewonen vorm en afmetingen doch onderling lot lange, gewonden 
draden vereenigd (fig. 4). 
Met zoovele andere bacteriën deelt ook de besprokene de eigenschap 
om gestolde gelatine-houillon weder vloeibaar te maken, zoowel 
wanneer in dit mengsel suiker ontbreekt, als wanneer deze stof 
aanwezig is. Op den bodem verzamelt zich dan een fijnkorrelig bezinksel 
dat uit de bacteriën bestaat. Een gering onderscheid tusschen de 
culturen met en zonder suiker is daarin gelegen dat de vervloeide 
gelatine duidelijk consistenter, slijmiger is in het eerste geval dan 
wanneer suiker ontbreekt; ook hieruit blijkt dus de invloed van deze 
stof op de slijmvorming. 
Op agar-agar-bouillon ontwikkelt de bacterie zich minder goed; op 
dit mengsel ingeënt bedekt zij langzamerhand de op[)ervlakle van de 
