— 20 — 
opgegeven, dat de bedoelde enten slecht staan, terwijl 6 andere daar- 
over klagen, dat zij niet of verbazend langzaam groeien, hun takken 
verliezen enz.; op 2 landen zijn zij door bladziekte gedood. Van 3 
andere landen, waar reeds vroeger — op een land reeds in 1890 — ge- 
ënt was, wordt door het eene opgegeven, dat de enten na 4-jari- 
gen leeftijd stierven, en door de twee andere dat de enten gedeeltelijk 
eveneens zijn afgestorven, terwijl de overigen slecht staan. Op 6 lan- 
den werden daarentegen met het enten goede resultaten verkregen. 
Er kan nu zeker geen twijfel daaromtrent bestaan, dat dit verschil 
in de door het enten verkregen resultaten voor het grootste gedeelte 
aan de toegepaste entmethode te wijten is. Ik wil echter 
hier op deze vraag niet nader ingaan, daar ik nog geene vol- 
doende persoonlijke ondervinding in dit opzicht bezit en dit 
thema dezer dagen van andere zijde uitvoerig zal behandeld worden. 
Voor ons is nu echter natuurlijk de vraag van het grootste belang, 
hoe de geslaagde enten op de aaltjesplekken zich zullen ontwikkelen. 
In dit opzicht heb ik nu uit de circulaires kunnen opmaken, dat goede 
enten tegen de aaltjes inderdaad een veel grooter weerstandsvermogen 
bezitten, dan de gewone Javakoffie. Of zij nu echter op den duur 
hiertegen bestand zullen zijn, is nog niet met zekerheid te zeggen. 
Op verschillende ondernemingen werd geprobeerd Javakoffie op 
andere Rubiaceeën te enten. Natuurlijk lioopde men hierdoor vooral 
planten te verkrijgen, die tegen de aaltjesziekte een grooter weer- 
standsvermogen zouden bezitten. Tot nog toe hebben nu echter al 
deze proeven ongunstige resultaten gegeven en wel werden daarbij 
de volgende planten als onderstam gebruikt: 
Cinchona succirubra. 
Coffea densiflora (Ki-koppi soend.) 
Gardenia spec. (Tjangtjaratang soend.) 
Morinda spec. 
Morinda citrifolia (Patjeh jav.) 
Musaenda spec. (Kingkilaban soend.) 
Nauclea spec. (Kepoe ketek jav.) 
Psychotria robusta. 
Nog niet afgesloten zijn proeven met: 
Gardenia grandiflora (kembang katja piring) en 
